Amerika Birleşik Devletleri Başkanı Donald Trump, yerli üretimi canlandırmak ve ulusal güvenliği pekiştirmek amacıyla ithal patentli ilaçlara yönelik dev bir vergi paketi imzaladı. Yeni düzenlemeyle birlikte bazı ilaçlara yüzde 100 gümrük vergisi getirilirken, çelik, alüminyum ve bakır gibi metaller için uygulanan mevcut vergilerin hesaplama yöntemlerinde de değişikliğe gidildi.
Kararın Hukuki Dayanağı ve Kapsamı
Beyaz Saray tarafından yapılan resmi bilgilendirmede, bu hamlenin 1962 tarihli Ticari Genişleme Yasası’nın 232. maddesi çerçevesinde gerçekleştirildiği belirtildi. Kamu sağlığını ve milli güvenliği koruma amacı taşıyan karar, doğrudan patentli ilaçlar ile bunların üretiminde kullanılan bileşenleri hedef alıyor.
Yeni kurallara göre, ABD sınırları içerisinde üretim tesisi bulunmayan veya ülkeye yatırım yapmayan şirketlerin patentli ilaç ürünlerinden yüzde 100 oranında gümrük vergisi tahsil edilecek.
Yerli Üretime Teşvik ve Kademeli Vergiler
Hükümet, Amerika’da üretim tesisi kurmayı taahhüt eden şirketler için bir geçiş süreci planladı. Bu şartı yerine getiren firmalar için gümrük vergisi oranı yüzde 20 olarak uygulanacak. Ancak bu indirimli oran kalıcı olmayacak ve 2030 yılına gelindiğinde tekrar yüzde 100 seviyesine yükseltilecek.
Ülkede üretim yapan ve aynı zamanda hükümetle “En Çok Kayrılan Ülke” fiyatlandırma kriterleri üzerinde mutabık kalan şirketler ise en büyük avantajı elde edecek. Bu durumdaki firmalardan 20 Ocak 2029 tarihine kadar hiçbir gümrük vergisi alınmayacağı duyuruldu.
Küresel Ortaklar İçin Farklı Tarifeler
Uluslararası ticaret anlaşmaları gereği bazı ülke gruplarına özel oranlar belirlendi. Avrupa Birliği, Japonya, Güney Kore, İsviçre ve Lihtenştayn üzerinden gelen ilaç ithalatında vergi oranı yüzde 15 olarak belirlendi. Birleşik Krallık için ise ayrı bir prosedür işletilecek; İngiliz ilaç firmaları ABD’nin üretim ve fiyatlandırma koşullarına uymaları halinde 19 Ocak 2029’a kadar vergiden muaf tutulacak.
Yürürlük Takvimi ve Hedefteki Şirketler
Söz konusu vergilerin uygulama tarihi şirketlere göre farklılık gösterecek. İlaç dünyasının önemli isimlerinden Novartis ve Novo Nordisk için yeni tarifeler 31 Temmuz itibarıyla devreye girecek. Diğer tüm ilaç üreticileri için ise uygulama başlangıç tarihi 29 Eylül olarak açıklandı. Karar ayrıca metallere yönelik maliyet hesaplamalarını da yeniden şekillendiriyor.
