Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, katıldığı bir iftar programında Orta Doğu’daki son gelişmeleri ve tırmanan gerilimi ele alarak önemli değerlendirmelerde bulundu. ABD-İsrail ittifakı ile İran arasındaki çatışmanın seyrine dair senaryoları analiz eden Fidan, sürecin olası sonuçları hakkında çarpıcı bir çerçeve çizdi.
Çatışmanın Bitiş Senaryoları: Askeri Kapasiteden Rejim Değişikliğine
Bölgesel ve küresel istikrar açısından mevcut durumun büyük riskler barındırdığını ifade eden Hakan Fidan, çatışma ortamının genişlemesi halinde tüm bölgeyi etkileyecek bir kaosa dönüşebileceği uyarısında bulundu. Savaşın sona erme koşullarına dair beklentilerini paylaşan Bakan Fidan, durumu şu sözlerle formüle etti:
“Minimumu, saldıran tarafı tatmin edecek bir askerî yetersizliğe ulaştırmak. Maksimumu da rejim değişikliği.”
Fidan’ın analizine göre, savaşın sonlanması için en erken senaryo İran’ın temel askeri kabiliyetlerinin yok edilmesi veya etkisiz hale getirilmesi iken; en ileri seviyedeki senaryo ise İran’da bir rejim değişikliği yaşanması olarak öne çıkıyor. Türkiye’nin bu süreçteki önceliğinin ise karşılıklı saldırıların bir an önce durdurulması ve diplomasi masasına dönülmesi olduğu vurgulandı.
Bakan Fidan’ın çizdiği senaryo tablosu:
| Senaryo Seviyesi | Olası Sonuç |
|---|---|
| Minimum Hedef | İran’ın temel askeri kabiliyetlerinin etkisiz hale getirilmesi |
| Maksimum Hedef | İran’da rejim değişikliği yaşanması |
28 Şubat Sonrası Yoğun Diplomasi Trafiği
ABD ve İsrail’in 28 Şubat tarihinde İran’a yönelik başlattığı ortak saldırıların ardından bölgedeki tansiyonun yükselmesiyle birlikte Ankara harekete geçti. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, gerilimin düşürülmesi ve bölgesel güvenliğin sağlanması adına çok sayıda ülke ile temas kurdu.
Görüşülen Ülkeler ve İsimler
Bakan Fidan’ın yürüttüğü diplomasi trafiğinde, hem bölgesel aktörler hem de uluslararası kuruluşlar yer aldı. Saldırıların durdurulması ve atılabilecek adımların konuşulduğu temaslar şu şekilde gerçekleşti:
- Telefon Diplomasisi: İran, Irak, Suudi Arabistan, Katar, Suriye, Mısır ve Endonezya dışişleri bakanları ile görüşüldü.
- Ayrı Görüşmeler: Birleşik Arap Emirlikleri, İspanya ve Macaristan dışişleri bakanları ile son durum değerlendirildi.
- Üst Düzey Temaslar: Avrupa Birliği Dış İlişkiler Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas ve İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi ile diplomatik girişimler masaya yatırıldı.
- Kapsamlı Değerlendirme: Umman, Azerbaycan, Bulgaristan, Fransa ve Ürdün dışişleri bakanlarıyla siyasi, insani ve güvenlik boyutları ele alındı.
