Ticaret Bakanlığı anketine göre, 4. çeyrekte ihracat beklentisi gücünü korurken, ithalat beklentisindeki artış dış ticaret açığının devam edebileceğine işaret etti.
Ticaret Bakanlığı, iş dünyasının dış ticarete yönelik beklentilerini ölçtüğü Dış Ticaret Beklenti Anketi‘nin 2025 yılı dördüncü çeyrek sonuçlarını yayımladı. Ankete göre, ihracatçıların geleceğe yönelik beklentileri pozitif seyrini korurken, ithalat beklentilerindeki artış daha belirgin oldu.
4. Çeyrek Dış Ticaret Beklenti Endeksi
| Endeks | 4. Çeyrek Değeri | Önceki Çeyrek Değeri | Yön / Sinyal |
| İhracat Beklenti Endeksi | 105,3 | 105,5 | Hafif Düşüş (Hala Güçlü) |
| İthalat Beklenti Endeksi | 115,1 | 114,8 | Yükseliş |
Not: Endekslerde 100’ün üzerindeki değerler artış beklentisini, 100’ün altındaki değerler ise azalış beklentisini yansıtır.
İhracat Beklentisi Gücünü Koruyor
2025’in dördüncü çeyreği için İhracat Beklenti Endeksi, bir önceki çeyreğe göre 0,2 puanlık hafif bir azalışla 105,3 olarak gerçekleşti. 100 referans değerinin üzerinde kalmaya devam eden endeks, ihracatçıların önümüzdeki üç aya ilişkin ihracat ve sipariş beklentilerinin hala güçlü olduğunu gösteriyor. Ancak, son üç aydaki ve mevcut sipariş düzeylerine ilişkin değerlendirmelerin bir miktar zayıflaması, endeksteki hafif düşüşün nedeni oldu.
İthalat İştahı Artarak Devam Ediyor
Anketin en dikkat çekici sonucu ise ithalat tarafında yaşandı. İthalat Beklenti Endeksi, bir önceki çeyreğe göre 0,3 puan artarak 115,1 gibi oldukça yüksek bir seviyeye ulaştı. Bu artışın arkasındaki ana nedenin, son üç aydaki ithalat sipariş düzeyindeki güçlü artış olduğu belirtildi. Gelecek üç aya ilişkin ithalat beklentisi ve birim fiyat beklentisi gibi kalemlerde ise bir miktar yavaşlama gözlendi.
Finans Hattı Yorumu:
Bu anket, Türkiye’nin dış ticaret dinamiklerine ve ekonominin genel seyrine dair önemli öncü sinyaller barındırıyor.
İhracatçının Direnci: İhracat Beklenti Endeksi’nin 105,3 gibi güçlü bir seviyede kalması, küresel ekonomideki yavaşlamaya ve ana pazarımız Avrupa’daki durgunluğa rağmen Türk ihracatçısının iyimserliğini ve yeni pazar arayışlarındaki başarısını gösteriyor. Bu, ekonominin lokomotifinin çalışmaya devam ettiğine dair pozitif bir işarettir.
İthalat İştahı = İç Talep Sinyali: İthalat Beklenti Endeksi’nin ihracattan çok daha yüksek bir seviyede (115,1) olması ve artışını sürdürmesi, iç talebin hala ne kadar canlı olduğunun en net göstergesidir. Bu durum, hem üretim için gerekli olan ara malı ve hammadde ithalatının devam ettiğini hem de tüketim malı ithalatına olan talebin güçlü kaldığını gösterir.
Cari Açık İçin Uyarı: İthalat beklentisinin, ihracat beklentisinden bu kadar belirgin bir şekilde yüksek olması, önümüzdeki çeyrekte de dış ticaret açığının ve dolayısıyla cari açığın yüksek kalmaya devam edebileceği yönünde önemli bir uyarı sinyalidir. Bu durum, ekonomi yönetiminin “yeniden dengeleme” ve “cari açığı düşürme” hedefleri için bir risk unsuru oluşturmaktadır.
Enflasyon ve Para Politikası Etkisi: Güçlü iç talebin bir yansıması olan yüksek ithalat iştahı, aynı zamanda enflasyonist baskıların devam ettiğine de işaret eder. Bu veri, Merkez Bankası’nın dezenflasyon sürecinde neden sıkı para politikasını sürdürmesi gerektiğini destekleyen bir başka argüman olarak okunabilir.
Sonuç olarak, anket Türkiye ekonomisinin bir yandan ihracatla büyümeye devam ederken, diğer yandan güçlü iç talebin körüklediği ithalat baskısıyla mücadele ettiğini gösteren karmaşık bir tablo sunuyor. Bu “ithalat iştahını” enflasyonu azdırmadan ve cari açığı patlatmadan yönetebilmek, ekonomi yönetiminin önündeki en önemli sınav olmaya devam edecektir.
