Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) çatısı altındaki ihracatçı birliklerinde olağan genel kurul süreci nisan ayıyla birlikte start alıyor. Bu hafta itibarıyla başlayan seçim maratonu, TİM Başkanı’nın belirleneceği haziran ayına kadar devam edecek. Hazirandaki genel kurulda delegelerin oylarıyla TİM Başkanı seçilecek. Birliklerdeki seçimlerin tamamlanmasının ardından sektör kurulları oluşturulacak. Bu kurullarda birlik başkanları ile ihracat hacmine göre belirlenen sayıda temsilci görev alacak.
Seçim Sistemi ve TİM Delegeliği Yapısı
Birlik başkanları, TİM delegesi olma hakkına doğal olarak sahipken, diğer delegeler ise birliklerin gerçekleştirdiği ihracat miktarına göre atanıyor. İhracat tutarları baz alınarak belirlenen bu delegelerin isimleri ve sayıları her dönem ciddi oranda farklılık gösteriyor. TİM Başkanlığına aday olabilmek için ise 27 farklı sektör temsilcisinin yer aldığı Sektörler Konseyi‘ne seçilme şartı bulunuyor. TİM Başkanı ve Yönetim Kurulu da bu konsey içinden seçiliyor.
TİM bünyesinde toplamda 27 sektör, 61 ihracatçı birliği ve 14 genel sekreterlik faaliyet gösteriyor. Örneğin, İstanbul Maden ve Metaller İhracatçı Birlikleri (İMMİB) 6 birliği, İstanbul Tekstil ve Konfeksiyon İhracatçı Birlikleri (İTKİB) ise 4 birliği bünyesinde barındırıyor. Yaklaşık 150 bin üyeye sahip TİM içinde İMMİB’in 70 bin, İTKİB’in ise 40 bin civarında üyesi bulunuyor. Ancak seçimlerde toplam üye sayısından ziyade, aktif üye sayısı belirleyici rol oynuyor.
Genel Sekreterlikler Bazında İhracat Rakamları
İhracat hacmi açısından zirvede 69 milyar dolarlık performansıyla İMMİB yer alıyor. Diğer genel sekreterliklerin ihracat verileri ise şu şekildedir:
| Genel Sekreterlik | İhracat Tutarı (Milyar Dolar) |
|---|---|
| İMMİB | 69 |
| Uludağ İhracatçı Birlikleri (UİB) | 44 |
| Orta Anadolu İhracatçı Birlikleri (OAİB) | 31,6 |
| İTKİB | 19,6 |
| İstanbul İhracatçı Birlikleri (İİB) | 12,7 |
İMMİB ve İTKİB Bünyesindeki Seçim Yarışı
Türkiye’nin 236 milyar dolarlık toplam ihracatının yaklaşık yarısını gerçekleştiren İstanbul merkezli birlikler, medyanın en çok odaklandığı noktalar arasında. İMMİB bünyesindeki bazı birliklerde durum şöyle şekilleniyor:
- Çelik İhracatçıları Birliği: Adnan Aslan’ın iki dönemlik süresi dolduğu için 20-21 Nisan’daki genel kurulda başkan yardımcısı Uğur Dalbeler‘in tek liste ile girmesi bekleniyor.
- İDDMİB: 2-4 Nisan tarihlerindeki seçimlerde mevcut başkan Çetin Tecdelioğlu rakipsiz olarak adaylığını sürdürüyor.
- Mücevher İhracatçıları Birliği (MİB): Mevcut başkan Burak Yakın aday olmazken, eski başkanlardan Mustafa Kamar’ın da desteğini alan Ceyhan Hoşgör tek liste ile aday oldu.
- İMİB: Rüstem Çetinkaya’nın görevden düşmesi sonrası yerine gelen Eyüp Batal aday olmayacak. 29-30 Nisan’daki seçimlerde mevcut yönetimden Metin Çekiç ile Ali Emiroğlu başkanlık için yarışacak.
- İKMİB: 13-14 Nisan’daki seçimlerde görev süresi dolan mevcut başkanın yerine, Burak Önder’in desteğini alan Vefa İbrahim Aracı‘nın tek liste ile girmesi bekleniyor.
- TET: 3 Nisan’da yapılacak genel kurulda başkan yardımcısı Mehmet Kavaklıoğlu tek liste ile adaylığını koydu.
İTKİB ve Hazırgiyimde Seçim Tansiyonu
Geçmişten bugüne TİM başkanlarının büyük çoğunluğunun çıktığı İTKİB’de 15 Nisan’da İTHİB için Ahmet Şişman tek liste ile aday olacak. Mevcut başkan Ahmet Öksüz’ün TİM Yönetim Kurulu’nda yer alması beklenirken, TİM Başkanlığı için mevcut başkan Mustafa Gültepe üzerinde genel bir uzlaşı olduğu görülüyor.
En hareketli seçimin yaşanacağı İHKİB‘de ise 6 Nisan’da mevcut başkan yardımcısı Mustafa Paşahan ile Dr. Timur Bozdemir yarışacak. TİM Başkanı Mustafa Gültepe, Paşahan’ın listesinde yer alarak sektör desteğini tazelemeyi hedefliyor. İDMİB’de 2 Nisan’da Güven Karaca, İHİB’de ise 20 Nisan’da Fatih Topak tek aday olarak sandığa gidiyor.
İİB ve Diğer Birliklerdeki Son Durum
İstanbul İhracatçı Birlikleri (İİB) bünyesindeki Hububat Birliği’nde (İHBİR) 7 Nisan’da Kazım Taycı, Mobilya Birliği’nde ise bugün yapılacak seçimlerde Erkan Özkan rakipsiz olarak yer alıyor. Su Ürünleri Birliği’nde 16 Nisan’da Teoman Durukan, Yaş Meyve Sebze Birliği’nde ise 28-29 Nisan’da Cevdet Çekok tek aday olarak başkanlığa hazırlanıyor. Gemi, Yat ve Hizmetleri İhracatçıları Birliği’nde ise 8-9 Nisan’da yapılacak genel kurulda mevcut başkan
