ABD ve İsrail kuvvetlerinin İran’a yönelik başlattığı operasyonların ardından Orta Doğu’da tansiyon yükselirken, Tahran yönetiminin verdiği askeri karşılığın bilançosu netleşmeye başladı. Açık kaynaklardan toplanan veriler, İran’ın misilleme saldırılarının Amerikan ordusuna milyar dolarlık ekipman kaybına mal olduğunu ortaya koyuyor.
Saldırıların Ekonomik Boyutu: Zarar Ne Kadar?
Saldırıların start aldığı 28 Şubat tarihinden bu yana geçen kısa sürede, ABD’nin bölgedeki askeri teçhizat kaybının finansal karşılığının yaklaşık 1,9 milyar dolara ulaştığı hesaplanıyor. İlk dört gün içerisindeki bu kayıplar, bölgedeki stratejik dengeler kadar mali tabloları da sarstı.
Maliyet kalemleri incelendiğinde, faturanın en kabarık kısmını Katar’daki kayıplar oluşturuyor. El Udeyd Hava Üssü’nde konuşlu bulunan ve değeri yaklaşık 1,1 milyar dolar olan AN/FPS-132 erken uyarı radar sisteminin, İran füzelerinin hedefi olarak devre dışı kaldığı değerlendiriliyor.
Kaybedilen Kritik Ekipmanlar ve Maliyetleri
Bölgedeki çatışmaların ABD bütçesine yansıyan tahmini maliyetleri aşağıdaki tabloda özetlenmiştir:
| Konum | Ekipman / Olay | Tahmini Maliyet / Değer |
|---|---|---|
| Katar (El Udeyd) | AN/FPS-132 Erken Uyarı Radarı | 1,1 Milyar Dolar |
| BAE | THAAD AN/TPY-2 Radar Bileşeni | 500 Milyon Dolar |
| Kuveyt | 3 Adet F-15E Strike Eagle (Yenileme) | 282 Milyon Dolar |
| Bahreyn | AN/GSC-52B Uydu Terminali (Adet) | 20 Milyon Dolar |
Hangi Askeri Noktalar Hedef Alındı?
Tahran yönetimi, ABD ve İsrail saldırılarına cevap olarak Orta Doğu geneline yayılmış çok sayıda Amerikan üssünü hedef tahtasına oturttu. Saldırılardan etkilenen başlıca noktalar şunlar oldu:
- Bahreyn: Manama’daki ABD Donanması Beşinci Filo karargâhı.
- Kuveyt: Camp Arifjan, Ali el-Salem ve Camp Buehring üsleri.
- Irak: Erbil Üssü.
- Birleşik Arap Emirlikleri (BAE): Cebel Ali Limanı.
- Katar: El Udeyd Hava Üssü.
Bahreyn’deki saldırıda, Beşinci Filo karargâhındaki iletişim altyapısı hasar görürken, her biri 20 milyon dolar değerindeki AN/GSC-52B tipi uydu iletişim terminallerinin vurulduğu belirtiliyor. Ayrıca açık kaynaklı uydu görüntüleri, BAE’deki Terminal Yüksek İrtifa Alan Savunma (THAAD) sistemine ait AN/TPY-2 radarının imha edildiğini gösteriyor.
Dost Ateşi ve Can Kayıpları: Neler Yaşandı?
Mali kayıpların yanı sıra operasyonel hatalar ve can kayıpları da raporlara yansıdı. Kuveyt semalarında yaşanan bir olayda, Kuveyt hava savunma sistemlerinin “dost ateşi” açması sonucu üç adet F-15E Strike Eagle savaş uçağı düşürüldü. Bu uçakların yerine yenilerinin konulmasının maliyeti 282 milyon dolar olarak öngörülüyor.
Can kaybı açısından en acı tablo ise Kuveyt’teki Camp Arifjan Üssü’nde yaşandı. Buraya düzenlenen saldırılarda 6 ABD askerinin hayatını kaybettiği bildirildi. Yine Kuveyt’teki Ali el-Salem Hava Üssü’nde bazı çatıların çöktüğü, Camp Buehring’de ise bir İHA’nın tesis üzerinde uçtuktan sonra patladığı görüntülere yansıdı.
Amerikan New York Times (NYT) gazetesi tarafından teyit edilen görüntülerde, Irak’taki Erbil Uluslararası Havalimanı’nda ABD güçlerinin bulunduğu alanın defalarca hedef alındığı, dört yapının hasar gördüğü ya da yıkıldığı tespit edildi. BAE’deki Cebel Ali Limanı’nda ise donanmanın rekreasyon alanındaki bir binadan dumanlar yükseldiği görüldü.
Diplomatik Temsilcilikler de Ateş Hattında
İran’ın misillemesi sadece askeri üslerle sınırlı kalmayıp diplomatik misyonlara da sıçradı. Saldırılar şu şekilde gerçekleşti:
- Suudi Arabistan: Riyad’daki ABD Büyükelçiliği’ne iki İHA isabet etti. Suudi Savunma Bakanlığı “sınırlı yangın ve küçük çaplı hasar” açıklaması yaparken, Washington Post gazetesi yerleşkedeki CIA ofisinin hedef alındığını iddia etti.
- Kuveyt: ABD Büyükelçiliği İHA ve füzelerle vuruldu. Elçilik, faaliyetlerini “ikinci bir duyuruya kadar” askıya aldı, zorunlu olmayan personel ve aileleri tahliye edildi.
- BAE (Dubai): ABD Başkonsolosluğu otoparkına düşen İran menşeli bir İHA yangına sebep oldu. Olayda büyük bir yıkım yaşanmasa da maddi hasar meydana geldi.
