Geçtiğimiz hafta ABD Başkanı Donald Trump ile Almanya Şansölyesi Friedrich Merz arasında Oval Ofis’te gerçekleşen buluşma, Avrupa siyasetinde derin çatlaklara yol açtı. Madrid yönetiminin NATO savunma harcamaları hedeflerini yakalayamaması üzerine Trump’ın savurduğu yaptırım tehditleri karşısında Alman liderin aldığı tutum, İspanya cephesinde büyük bir diplomatik krize dönüştü.
Ne Oldu ve Nerede Yaşandı? Oval Ofis’te Yaptırım Gerilimi
ABD Başkanı Donald Trump, güncellenen NATO savunma bütçesi beklentilerini kabul etmediği gerekçesiyle İspanya’ya ambargo ve ticari yaptırım uygulanabileceğini dile getirdi. Oval Ofis’te yapılan görüşmede sarf edilen bu sözler Avrupa kıtasında geniş çaplı bir yankı yaratırken, Türkiye’deki sosyal medya kullanıcıları tarafından takdirle karşılandı. Tüm dikkatler, Almanya lideri Merz’in bu ağır ifadelere vereceği yanıta odaklandı.
Nasıl Gelişti? Merz’in Beklenmeyen Tepkisi
Trump’ın sözlerine itiraz etmesi beklenen Merz, ABD Başkanı’na karşı gelmek yerine eleştirilerin temel dayanağını yinelemeyi tercih etti. İspanya’nın savunma bütçesini artırması gerektiğinin altını çizen Merz, Washington yönetimiyle paralel bir duruş sergileyerek Madrid’in tepkisini çekti. Alman lider daha sonra Trump’ı İspanya ile ticari bağları koparmaması yönünde özel olarak uyardığını ifade etse de, bu savunma İspanya’daki öfkeyi dindirmeye yetmedi.
Kimler Karşı Çıktı? İspanyol Yetkililerden Sert Yanıtlar
İspanya Dışişleri Bakanı José Manuel Albares, Cadena Ser radyosuna verdiği demeçte Merz’i eski Alman şansölyeleriyle kıyaslayarak topa tuttu. Bakan Albares ayrıca, Merz’in, partisi CDU’nun kurucusu olan Konrad Adenauer’in temsil ettiği siyasi mirasından saptığını öne sürdü. Albares’in çok konuşulan o açıklaması şu şekildeydi:
“Merkel veya Scholz’un böyle davranacağını hayal edemiyorum. Bu, ne Konrad Adenauer’e ne de bu partinin kurulduğu Avrupa değerlerine uygun. Artık farklı değerlere sahip farklı bir liderlik var”
İspanya Başbakan Yardımcısı Yolanda Díaz da eleştiri oklarını Almanya liderine yöneltti. Díaz’ın sert çıkışında şu ifadeler öne çıktı:
- Merz’in, “yaşadığımız tarihi dönemi yönetmeyi bilmeyen birkaç Avrupa Birliği liderinden biri” olduğunu savundu.
- POLITICO’ya verdiği röportajda ise durumu şu sözlerle özetledi: “Avrupa’nın bugün ihtiyacı olan şey liderlik, Trump’a saygı gösteren vasallar değil”
Neden Önemli ve Sonuç Ne Oldu? Telefon Diplomasisi Çıkmazı
Yükselen diplomatik tansiyonun ardından Almanya Şansölyesi Merz’in, durumu toparlamak maksadıyla İspanya Başbakanı Pedro Sánchez’i aradığı belirtildi. Ne var ki bu iletişimin gerçekten sağlanıp sağlanmadığı henüz netlik kazanmadı. Hatta kulislerde dolaşan bazı haberlere göre Merz’in yanlış numarayı aradığı iddia edildi.
| İsim | Ülke/Kurum | Duruş ve Eylem |
|---|---|---|
| Donald Trump | ABD | İspanya’nın NATO hedeflerine uymaması nedeniyle ticari yaptırım tehdidinde bulundu. |
| Friedrich Merz | Almanya | İspanya’nın bütçesini artırması gerektiğini savundu. Özel olarak ambargoya karşı uyarıda bulunduğunu söyledi. |
| José Manuel Albares | İspanya | Merz’i Avrupa değerlerinden ve önceki liderlerin çizgisinden uzaklaşmakla suçladı. |
| Yolanda Díaz | İspanya | Alman lideri tarihi dönemi yönetememekle ve ‘vasal’ olmakla eleştirdi. |
Avrupa ile ABD arasındaki ilişkilerde ve savunma harcamaları meselesindeki bu derin görüş ayrılıklarının, yakın gelecekte NATO çatısı altında yepyeni siyasi tartışmaları tetikleyebileceği değerlendiriliyor.
