ABD Başkanı Donald Trump, Washington’dan Florida’ya gerçekleştirdiği uçuş sırasında uçakta bulunan basın mensuplarının sorularını yanıtlayarak dış politika ve iç gündeme dair çarpıcı açıklamalarda bulundu. Özellikle Umman’da yürütülen dolaylı diplomasi trafiğine değinen Trump, İran ile ilişkilerde yeni bir dönemin kapılarını aralarken, askeri seçeneklerin de masada olduğunu vurguladı.
İran Müzakerelerinde Son Durum: Ne, Nerede, Nasıl?
Umman’da gerçekleştirilen ABD-İran temaslarının detaylarına ilişkin bilgi veren Trump, Tahran yönetiminin tutumunda gözle görülür bir değişim olduğunu belirtti. Müzakere sürecini değerlendiren ABD Başkanı, şu ifadeleri kullandı:
“Oldukça iyi görüşmeler gerçekleştirdik. İran anlaşma yapmak için çok istekli görünüyor. Bu anlaşmanın içeriğinin ne olacağını görmemiz gerekiyor ama İran’ın gerçekten anlaşma yapmak istediğini düşünüyorum. Zaten olması gereken de bu.”
Geçmişte İran’ın anlaşmalara daha mesafeli durduğunu hatırlatan Trump, mevcut durumun farklılaştığını belirterek, “Ancak şimdi farklı hissettiklerini düşünüyorum. Anlaşmanın nasıl olacağını göreceğiz. Bu seferki, öncekinden farklı olacak” dedi.
Masadaki Askeri Seçenek ve “Nükleer Silah Yok” Şartı
Diplomatik iyimserliğin yanı sıra askeri hazırlıkların da sürdüğünü belirten Trump, bölgeye yönelik büyük bir deniz gücü sevkiyatının yapıldığını doğruladı. Askeri müdahale seçeneğinin tamamen devre dışı kalmadığını ima eden Trump, “O bölgeye doğru ilerleyen büyük bir donanmamız var. Büyük bir filo yolda ve çok yakında orada olacak. Bu sürecin nasıl sonuçlanacağını hep birlikte göreceğiz” şeklinde konuştu.
Olası bir anlaşmanın kapsamı sorulduğunda ise Trump, yalnızca nükleer konuyu içeren bir mutabakatın kabul edilebilir olacağını, ancak kırmızı çizgilerinin net olduğunu vurguladı:
- Temel Şart: “Evet, bu kabul edilebilir olur. Ama en baştan net bir şart var: Nükleer silah yok.”
- İran’ın İsteği: “Şimdi ise razılar. Hatta bir buçuk yıl ya da bir yıl öncesine kıyasla çok daha fazla istekliler.”
Zaman Baskısı ve Gelecek Görüşmeler
İran ile yürütülen süreçte aceleci davranmadıklarını belirten Trump, Venezuela örneğini vererek zaman baskısı hissetmediklerini dile getirdi. Trump, Rusya ve Ukrayna ile de temasların sürdüğünü belirterek şu değerlendirmeyi yaptı:
“Hatırlarsanız Venezuela’da da bir süre bekledik. Acelemiz yok. İran’la çok iyi görüşmeler yürütüyoruz. Aynı şekilde Rusya ve Ukrayna’yla da oldukça iyi temaslarımız var. Yoğun ve verimli görüşmeler yapıyoruz.”
Görüşme takvimine ilişkin bilgi veren Trump, “Gelecek haftanın başında tekrar bir araya geleceğiz. İran anlaşma yapmak istiyor. Zaten istemeliler de. Anlaşma yapmazlarsa sonuçlarının ağır olacağını biliyorlar. İran’dan çok üst düzey bir temsilciyle oldukça iyi bir toplantı gerçekleştirdik. Sürecin nasıl sonuçlanacağını hep birlikte göreceğiz” dedi.
Tartışmalı Video Paylaşımı ve “Aslan Kral” Savunması
Trump, Truth sosyal medya platformunda paylaşılan ve eski Başkan Barack Obama ile eşini maymun olarak tasvir eden videoyla ilgili eleştirilere de yanıt verdi. Videonun tamamını izlemediğini ve paylaşımın odak noktasının 2020 seçimlerindeki iddialar olduğunu savunan Trump, şunları söyledi:
“Georgia’daki seçmen sahtekârlığıyla ilgiliydi. 2020 seçimlerinde çok fazla usulsüzlük vardı. Tamamını görmedim. Sanırım son bölümünde insanların hoşuna gitmeyen bir şey vardı. Benim de hoşuma gitmezdi ama görmedim.”
“Hata Yapmadım, Özür Dilemeyeceğim”
Söz konusu paylaşımın bir personel tarafından kontrol edilmeden yapıldığını ve fark edilir edilmez kaldırıldığını belirten Trump, Demokratlardan özür dilemeyi reddetti. Konunun “seçmen sahtekârlığı” olduğunu yineleyen Trump, şu ifadeleri kullandı:
“Sadece ilk kısmına baktım ve gerçekten seçmen sahtekârlığı ve makinelerin ne kadar hileli, ne kadar berbat olduğu hakkındaydı. Normalde tamamına bakarlar ama sanırım biri bakmadan paylaştı. Biz de fark eder etmez kaldırdık. Yine de bu, kimsenin konuşmak istemediği bir seçmen sahtekârlığı meselesiydi. Bu konudan bahsetmeyi sevmiyorlar. Öğrenir öğrenmez gönderiyi kaldırdık.”
Trump, hatanın kendisinde olmadığını savunarak, “Hayır, hata yapmadım. Binlerce şeye bakıyorum. Bunun da başına baktım, sorun yoktu. O tek gönderi sonradan eklenmiş gibiydi. Ayrıca birçok kişi yer alıyordu. Sanırım Aslan Kral’dan esinlenmiş bir uyarlamaydı. Seçmen sahtekârlığı konusunda oldukça sert bir paylaşımdı. Kimse son kısmın orada olduğunu bilmiyordu. Tamamına baksalardı görürlerdi ve muhtemelen kaldırırlardı. Ama dediğim gibi, Aslan Kral’dan uyarlanmış bir gönderiydi ve farklı pozisyonlarda birçok kişi yer alıyordu” diye konuştu.
