ABD Başkanı Donald Trump’ın göreve geldiği günden bu yana küresel ticarette uyguladığı agresif gümrük vergisi politikası, ABD Yüksek Mahkemesi’nden dönerek yeni bir belirsizlik sürecini başlattı. Geçtiğimiz hafta alınan kritik karar neticesinde, yüzde 30 seviyelerini aşan bazı gümrük tarifeleri iptal edilerek yüzde 10 seviyesine indirildi. Bu gelişme pek çok ticaret anlaşmasının geleceğini tartışmaya açarken, Beyaz Saray’ın karşı hamle hazırlığında olduğu bildirildi.
Mahkeme Kararı ve Beyaz Saray’ın Planı
Yüksek Mahkeme, Başkan Trump’ın dünya genelinde kapsamlı ek vergiler getirmek amacıyla “acil ekonomik yetkileri” kullanmasını hukuka aykırı buldu. Bu kararın ardından Trump, ilgili ülkeleri mevcut anlaşmalara sadık kalmaları konusunda sert bir dille uyardı. Edinilen bilgilere göre Beyaz Saray yönetimi, mahkeme kararıyla yüzde 10’a düşen tarife oranını, çıkarılacak resmi bir emirle yüzde 15 seviyesine yükseltmek için çalışma yürütüyor.
Kazananlar ve Kaybedenler: BofA Analizi
Bank of America (BofA) analistleri, yaşanan bu tarife değişimlerinin küresel ticaretteki etkilerini değerlendirdi. Yeni tarifelerin önümüzdeki 150 gün boyunca uygulanacağı ve bu sürenin bitiminde ABD Kongresi’nin konuyu yeniden masaya yatıracağı belirtiliyor. Analistlere göre, Trump küresel tarifeleri yüzde 15 seviyesine çekerse, şu an çok daha yüksek vergi yükü altında olan ülkeler nefes alacak.
Özellikle vergi yükü yüzde 40‘a dayanan Brezilya’nın bu senaryoda yükünün büyük ölçüde hafifleyeceği öngörülüyor. Kanada ve Meksika da benzer şekilde bu durumdan avantaj sağlayacak ülkeler arasında gösteriliyor.
BofA Raporuna Göre Ülkelerin Durumu
Analistlerin raporuna göre, olası bir yüzde 15’lik tarife düzenlemesinden etkilenecek ülkelerin durumu şöyle şekilleniyor:
| Avantajlı Konuma Gelecekler | Dezavantajlı Konuma Gelecekler |
|---|---|
| Brezilya, Kanada, Meksika | Kolombiya |
| Venezuela, El Salvador | Panama |
| Guatemala, Ekvador | Peru |
Rapora göre halihazırda yüzde 10’luk vergi diliminde bulunan Kolombiya, Panama ve Peru gibi ülkeler, oranın yüzde 15’e çıkması durumunda maliyet artışıyla karşılaşacakları için dezavantajlı konuma düşüyor.
Türkiye İçin Risk Artıyor
ABD’nin uyguladığı gümrük politikalarında Türkiye’nin konumu da dikkat çekiyor. Mevcut durumda ABD’nin yüzde 10‘luk tarife grubunda yer alan Türkiye, Beyaz Saray’ın planladığı yüzde 15’lik tarifenin onaylanması halinde olumsuz etkilenecek. Türkiye’ye uygulanan asgari gümrük vergisinin bu senaryoda artış göstereceği ifade ediliyor.
