Türkiye, tıp dünyasında çığır açacak bir gelişmeye imza atarak kendi imkanlarıyla geliştirdiği ilk özgün kanser ilacı adayında Faz 1 klinik aşamasını geride bıraktı. Sağlık Bakanı Kemal Memişoğlu tarafından duyurulan bu başarı, yerli ilaç sektöründe yeni bir dönemin kapılarını aralıyor. Bakan Memişoğlu, ülkemizde keşfedilip geliştirilen bu ilaç adayının klinik araştırmalardaki başarısının bilimsel açıdan kritik bir eşik olduğunu vurguladı.
Kanser Taramalarında Büyük Başarı: 7,7 Milyon Vatandaş Tarandı
Kanserle mücadelede erken teşhisin hayati önemine değinen Bakan Memişoğlu, Türkiye’nin dünyada sayılı ülkede bulunan kapsamlı ve ücretsiz tarama programlarını başarıyla yürüttüğünü belirtti. Tarama faaliyetlerinin aile hekimleri koordinasyonunda titizlikle sürdürüldüğünü ifade eden Memişoğlu, şu bilgileri paylaştı: “Tarama programlarımız özellikle meme, serviks (rahim ağzı) ve bağırsak kanserleri ile ilgili olarak belirli gruplara ücretsiz olarak yapılıyor.”
Son bir yıl içinde 7 milyon 700 bin vatandaşın ücretsiz kanser taramasından geçtiğini açıklayan Bakan, mobil tarama araçlarının da sahada aktif rol aldığını söyledi. Yapılan bu incelemeler sonucunda 276 bin vakada şüpheli bulgulara rastlanırken, 28 bin kişide ise erken evre kanser şüphesi netlik kazandı. Memişoğlu, “28 bin vatandaşımızın erken tanı olarak tedaviye ulaşmasını sağladık. ‘Kanserden korkma, geç kalmaktan kork’ diyoruz. Özellikle belirli bir yaş grubunda 40 yaşın üzerindeki bütün vatandaşlarımıza sağlıklı hayat merkezlerimizde ve aile hekimliklerimize ücretsiz kanser taraması yapılıyor” şeklinde konuştu.
Kanser Tarama ve Teşhis İstatistikleri
| Kategori | Veri / Sayı |
|---|---|
| Son Bir Yılda Yapılan Ücretsiz Tarama | 7.700.000 |
| Şüpheli Olarak Değerlendirilen Kişi Sayısı | 276.000 |
| Erken Teşhis ile Tedaviye Yönlendirilenler | 28.000 |
| Ücretsiz Tarama Başlangıç Yaşı | 40+ Yaş |
Yerli Molekül Dünya Sağlığına Hediye Edilecek
Türkiye’nin sağlık altyapısı ve nitelikli hekim kadrosuyla küresel bir örnek teşkil ettiğini belirten Memişoğlu, yapay zeka destekli tanı sistemlerinin de aktif olarak kullanıldığını hatırlattı. Boğaziçi Üniversitesi bünyesinde filizlenen yerli kanser molekülü projesine dair heyecan verici detayları paylaşan Bakan şunları söyledi: “Türkiye kendi laboratuvarında, hastanelerinde, hocaları ve bilim insanları vasıtasıyla ilk defa bir molekülü ortaya çıkarma aşamasında. Bugün faz 1 çalışmalarında çok başarılı oldu. Burada emeği geçen Abdurrahman Yurt Arslan Onkoloji Hastanemiz, Koç Üniversitesi ve Boğaziçi Üniversitesinden Prof. Dr. Rana Sanyal hocamıza özellikle teşekkür ediyorum. İnşallah, faz 2 ve 3’ten sonra Türkiye kendi bilim insanları ve altyapısıyla ilk molekülünü dünya sağlığına hediye edecek.”
Hedefli Tedavi Teknolojisi ile Yan Etkiler Azalıyor
Projenin mimarlarından Boğaziçi Üniversitesi Kimya Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Rana Sanyal, geliştirilen teknolojinin çalışma prensibini açıkladı. Sanyal, “Bizim teknolojimiz ilacın doğrudan tümör hücresini hedeflenmesini sağlayarak, yan etkileri azaltıyor. Aynı zamanda tedavinin de etkisini artırıyor” dedi. Biyoteknoloji girişiminin farklı kanser türleri üzerindeki çalışmalarının hız kesmeden sürdüğünü belirten Sanyal, elde edilen başarının güçlü bir ekosistemin sonucu olduğunu dile getirdi.
Sağlık Bakanlığı denetiminde yürütülen ve solid tümör hastalarını kapsayan Faz 1 araştırması, Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’nın HAMLE Programı kapsamında TÜBİTAK tarafından desteklendi. Girişimin “Turcorn 100” şirketleri arasında yer aldığını hatırlatan Prof. Dr. Sanyal, “Bu başarı, bilimsel araştırmaların insana ulaşmasında güçlü bir ekosistemin ne kadar belirleyici olduğunun çok çarpıcı bir göstergesi” ifadesini kullandı.
