Orta Doğu’da tırmanan gerilim ve Lübnan’daki insani tablonun ağırlaşması üzerine, 15 Avrupa ülkesinin dışişleri bakanı bir araya gelerek kapsamlı bir ortak deklarasyon yayımladı. İsrail’in bölgedeki askeri faaliyetlerinin şiddetlenmesine tepki gösteren bakanlar, sivil kayıpların ve altyapı yıkımının durdurulması için uluslararası topluma seslendi. Yapılan açıklamada, “Lübnan’daki dramatik durum ve yeniden tırmanan şiddet karşısında dehşete düştük. Sivillere, sağlık personeline, yardım görevlilerine, gazetecilere, sivil altyapıya ve tesislere yönelik saldırılar haksız ve kabul edilemezdir. Bunlar derhal sona ermeli” vurgusu yapıldı.
İnsani Felaketin Boyutları ve Ortak Deklarasyon
Belçika, Hırvatistan, Estonya, Finlandiya, İzlanda, İtalya, İrlanda, Letonya, Lüksemburg, Moldova, Norveç, Polonya, San Marino, İspanya ve İsveç dışişleri bakanları, Lübnan’da giderek kötüleşen şartlara dikkat çekti. Orta Doğu’daki çatışmaların yayılmasından duydukları derin endişeyi dile getiren diplomatlar, ülkedeki güncel duruma dair çarpıcı veriler paylaştı. Lübnan Sağlık Bakanlığı’nın verilerine dayandırılan açıklamada, çoğunluğu sivil olan ve aralarında çocukların da bulunduğu 1000’den fazla kişinin yaşamını yitirdiği ifade edildi.
| Kategori | Güncel Durum / İstatistik |
|---|---|
| Yerinden Edilen Kişi Sayısı | 1,2 Milyon Kişi |
| Nüfus Oranı | Toplam nüfusun yaklaşık 1/4’ü |
| Can Kaybı (Lübnan Sağlık Bakanlığı) | 1000’den fazla (Çoğu sivil) |
| Hedef Alınan Gruplar | Siviller, sağlıkçılar, gazeteciler, yardım görevlileri |
Hizbullah’a Silahsızlanma Çağrısı
Bakanlar, Hizbullah’ın İran’a destek vermek amacıyla İsrail’e yönelik başlattığı saldırıları sert bir dille kınadı. Örgütün Birleşmiş Milletler (BM) Güvenlik Konseyi tarafından alınan kararlara uyması gerektiğini hatırlatan metinde, “Hizbullah, ilgili Birleşmiş Milletler (BM) Güvenlik Konseyi kararları doğrultusunda İsrail’e yönelik tüm düşmanca eylemlerini derhal durdurmalı ve silahsızlanmalıdır” ifadelerine yer verildi. Lübnan hükümetinin, ülkede silah kontrolünü tamamen devlet eline alma ve Hizbullah’ı silahsızlandırma yönündeki hamlelerine destek belirtildi.
İsrail’e Uluslararası Hukuk Hatırlatması
Ortak açıklamada İsrail’in askeri operasyonları da eleştirilerek, uluslararası insancıl hukuk çerçevesindeki sorumlulukları anımsatıldı. Sivillerin ve kritik altyapıların korunması gerektiğinin altı çizilirken, “Sivillere, sağlık personeline, yardım görevlilerine, gazetecilere, sivil altyapıya ve tesislere yönelik saldırılar haksız ve kabul edilemezdir. Bunlar derhal sona ermeli” denildi. Tarafların egemenlik haklarına saygı duyulması istenirken şu ifadelere yer verildi: “İsrail’in Lübnan’daki askeri operasyonları ile Hizbullah’ın saldırıları sona ermeli. İsrail’i Lübnan’ın egemenliğine ve toprak bütünlüğüne tam saygı göstermeye çağırıyor, Hizbullah da İsrail de dahil olmak üzere tüm tarafları askeri eylemleri durdurmaya davet ediyoruz.”
UNIFIL Birliklerine Yönelik Saldırılar Kınandı
Lübnan’daki Birleşmiş Milletler Geçici Gücü’ne (UNIFIL) yönelik müdahalelerin kabul edilemez olduğunu belirten 15 ülke, barış gücü askerlerinin güvenliğinin sağlanması çağrısında bulundu. Özellikle hayatını kaybeden barış gücü askerlerine değinilen açıklamada, “Bu saldırılar, barış gücü askerleri arasında kabul edilemez kayıplara yol açmış, özellikle Endonezyalı barış gücü askerlerinin öldürülmesiyle sonuçlanmıştır. BM Barış Gücü personelinin güvenliği her zaman sağlanmalıdır. Lübnan ve İsrail’deki şiddet olaylarının tüm mağdurlarına ve ailelerine başsağlığı diliyoruz” denildi.
Diplomasi ve Yardım Seferberliği
Bakanlar, tarafları 2024 yılı Kasım ayındaki ateşkes mutabakatına sadık kalmaya çağırdı. Bölgesel barışın sağlanması için tek yolun diplomasi olduğu vurgulanırken, “İsrail’i Lübnanlı yetkililerin doğrudan müzakere çağrısını kabul etmeye güçlü bir şekilde teşvik ediyoruz. Lübnan’da istikrarı desteklemeye yönelik çabalar, Orta Doğu’da kalıcı barış ve güvenlik açısından hayati öneme sahip. Acilen gerilimin düşürülmesi gerekiyor. Diplomasi üstün gelmeli” ifadeleri kullanıldı. Ayrıca, bölgeye yönelik insani yardımların engelsiz ulaştırılması istenirken, “Lübnan ve halkına yardım amacıyla önemli ölçüde acil ve insani destek seferber ettik ve bunu sürdüreceğiz. Uluslararası toplumu, Lübnan ve halkına daha fazla destek için harekete geçmeye çağırıyoruz” mesajı verildi.
