Tarım ve Orman Bakanlığı, gıda güvenliğini tehdit eden unsurlara karşı denetim mekanizmalarını güçlendirirken, taklit ve tağşiş yapan işletmelere yönelik cezai yaptırımları artıracak yeni bir yasal düzenleme hazırlığına başladı. Mevcut süreçte yargı yoluyla uygulanan işletme kapatma cezalarının, süreçlerin uzaması nedeniyle doğrudan Bakanlık yetkisine alınması hedefleniyor.
Denetim Bilançosu ve Uygulanan Cezalar
Gıda güvenliği konusundaki hassasiyetlerini dile getiren Tarım ve Orman Bakanlığı Gıda ve Kontrol Genel Müdür Yardımcısı Fatih Kaya, sahadaki denetimlerin kapsamına dair önemli veriler paylaştı. Kaya, geçtiğimiz yılın kasım ayına kadar olan dönemde 8 bin 113 görevli personelle yoğun bir mesai harcadıklarını belirtti.
Yürütülen çalışmalar neticesinde ortaya çıkan tablo şu şekildedir:
- Toplam Denetim Sayısı: 1 milyon 362 bin 867
- Tespit Edilen Uygunsuzluk: 32 bin 988
- Savcılığa Suç Duyurusu: 572 işletme
- Uygulanan Toplam Para Cezası: 2,7 milyar lira
2025 Ramazan Denetimleri ve Mevcut Durum
Denetimlerin dönemsel olarak sıkılaştırıldığına dikkat çeken Kaya, 2025 yılı Ramazan ayına özel verileri de aktardı. 1-30 Mart tarihleri arasında gerçekleştirilen 200 bine yakın denetim sonucunda 3 bin 961 idari para cezası uygulandığı bilgisini verdi. Kaya, bu yıl da Ramazan öncesinde denetimlerin hız kazandığını ve tüketicilerin sağlıklı gıdaya erişimi için yoğun çaba sarf ettiklerini vurguladı.
Yeni Düzenleme: Rekor Cezalar ve Hızlı Kapatma
Taklit ve tağşişle mücadelede “çok hassas” olduklarını belirten Fatih Kaya, caydırıcılığı artırmak amacıyla üzerinde çalışılan kanun değişikliğinin detaylarını paylaştı. Yeni düzenleme ile para cezalarının limitlerinin yükseltilmesi ve kapatma süreçlerinin hızlandırılması planlanıyor.
| Tedbir Alanı | Planlanan Düzenleme / Hedef |
|---|---|
| Para Cezaları (2026 Değerlemesi) | 474 bin TL ile 4 milyon 740 bin TL arası |
| Denetim Sıklığı | Riskli işletmelerde artırılmış frekans (Normali yılda en az 1) |
| Kapatma Cezası | Mahkeme kararı yerine Bakanlık tarafından anlık uygulama |
Konuya ilişkin açıklamalarda bulunan Kaya, şu ifadeleri kullandı:
“Taklit ve tağşişte 2026 değerlendirmeleriyle 474 bin liradan 4 milyon 740 bin liraya kadar cezai işlem uygulayabileceğiz bu yıl. Taklit tağşiş tespit ettiğimiz işletmelerde risk sıklığını artırıyoruz. Bir işletme yılda en az bir kez denetleniyor. Bu riskli yerlerde ise daha fazla denetime gidiyoruz.”
Kaya, yargı süreçlerinin uzun sürmesi nedeniyle kapatma cezalarının etkisinin azaldığını belirterek, yetki devri konusundaki değişikliği şöyle açıkladı:
“Taklit ve tağşişlerin piyasaya sürülmesini önlemek adına yeni bir kanuni düzenleme üzerinde çalışıyoruz. Limitleri, para cezalarını bir tık daha yukarıya taşıyacağız. Denetimleri de sıklaştırarak taklit ve tağşişleri önlemeye çalışacağız. Kapatma cezasını da kendimiz uygulamayı öngörüyoruz. Anlık kapatma cezalarının kararı adli makamlara bırakılmış. Davalar uzun sürdüğü için daha kolay geri dönüşleri sağlamak amacıyla bakanlık bünyesine alınacak. Böylece hızlıca kapatma cezaları uygulanabilecek.”
