Güney Çin Denizi’ndeki gerginlik, dün Filipinler ve Çin arasında yaşanan bir çatışmanın ardından tırmandı. Çatışma, Filipinler’in tartışmalı sularda balıkçılar için ikmal görevi olarak nitelendirdiği bir operasyon sırasında meydana geldi ve stratejik su yolundaki bir dizi karşılaşmadan bir yenisini oluşturdu.
Filipinler, Çin’i Sabina Sığlığı yakınlarındaki ikmal görevini engellemek için “agresif ve tehlikeli manevralar” yapmakla suçladı. Filipinler Güney Çin Denizi görev gücüne göre, Çin gemileri bir Filipin Balıkçılık Bürosu gemisine çarptı ve su topları kullandı. Geminin Filipinli balıkçılar için gıda, yakıt ve tıbbi malzeme taşıdığı bildirildi.
Öte yandan Çin sahil güvenliği, “yasa dışı” olarak Çin’in iddia ettiği sulara giren ve tekrar tekrar Çin gemilerine tehlikeli bir şekilde yaklaşan bir gemiye karşı “kontrol önlemleri” aldığını iddia etti.Bu olay, iki ülkenin ilişkileri düzeltme ve deniz anlaşmazlıklarını yönetme yönündeki son çabalarına gölge düşürdü.
Geçen ay Filipinler ve Çin, “güveni yeniden tesis etmek” ve “güveni yeniden inşa etmek” konusunda anlaştıkları üst düzey bir toplantı gerçekleştirmişti. Ayrıca, Manila’nın Güney Çin Denizi’ndeki karaya oturmuş bir Filipin donanma gemisine yönelik ikmal görevleri konusunda geçici bir düzenleme yapılmıştı.Filipin görev gücü, Çin gemilerinin eylemlerini “profesyonel olmayan, agresif ve yasa dışı” olarak kınadı ve bu eylemlerin Filipinli mürettebatın ve destekledikleri balıkçıların güvenliği için ciddi riskler oluşturduğunu belirtti. Görev gücü, Balıkçılık Bürosu gemisinin tehlikeli manevralar yapan birden fazla Çin gemisiyle karşılaştığını, bu durumun motor arızasına ve ikmal görevinin sonlandırılmasına yol açtığını bildirdi.Durumu daha da karmaşıklaştıran bir gelişme olarak Manila, Pekin’i geçen Perşembe günü devriye uçuşu yapan bir Manila uçağına Çin’in işgal ettiği Subi Resifi’nden fişek fırlatmakla suçladı. Ayrıca Filipinler, aynı uçağın Pazartesi günü Scarborough Sığlığı yakınlarında bir gözetleme uçuşu sırasında bir Çin savaş uçağından taciz gördüğünü bildirdi.Filipinler’in anlaşmalı müttefiki olan Amerika Birleşik Devletleri, Çin’in eylemlerini kınadı ve Manila’nın Pekin’e “bölgesel barış ve güvenliği istikrarsızlaştıran kışkırtıcı eylemlerden vazgeçme” çağrısını destekledi.
Çin, Güney Çin Denizi’nin neredeyse tamamı üzerindeki egemenlik iddiasını sürdürüyor. Bu durum, Filipinler, Tayvan, Malezya, Endonezya, Vietnam ve Brunei dahil olmak üzere bölgedeki diğer birçok ülkenin iddiaları ile çatışıyor. 2016 yılında uluslararası bir tahkim mahkemesinin Pekin’in iddiasının uluslararası hukuk kapsamında hiçbir dayanağı olmadığına hükmetmesine rağmen, Çin bu kararı reddetmiş ve bölgedeki hakimiyetini sürdürmeye devam etmiştir.
