Dezenflasyon ve Dijitalleşme Sigorta Sektöründe Yeni Bir Dönem Başlatıyor
Türkiye Sigorta ve Marmara Üniversitesi iş birliğince hazırlanan “Pensura 2026” raporu, Türkiye’deki emeklilik ve sigorta sektörlerinin 2025-2026 görünümünü, küresel ekonomik eğilimleri ve özellikle dezenflasyonun sektör üzerindeki etkilerini detaylandırdı. Rapora göre, yüksek enflasyon ortamında mali kârlılıkla ayakta kalan sektör, faiz indirimlerinin başlamasıyla birlikte teknik kârlılığın önem kazanacağı yeni bir sürece giriyor.
Geçen yıl risklere odaklanan rapor, bu yılın ana temasını sigorta şirketlerinin kârlılığı üzerindeki potansiyel olumsuz etkileri nedeniyle dezenflasyon olarak belirledi. 2026 ve 2027 yıllarının ‘kalite ve dayanıklılık yılı’ olarak adlandırıldığı raporda, mevcut krizlerin bu dönüşümün 2027‘ye sarkabileceği öngörülüyor. Türkiye Sigorta Hazine ve Emeklilik Operasyonları Genel Müdür Yardımcısı Gürol Sami Özer, Ekonomik Araştırmalar Müdürlüğü ve Marmara Üniversitesi’nden Prof. Dr. Özgür Akpınar ve Doç. Dr. Gökhan Işıl‘ın katkılarıyla hazırlanan rapor, sektördeki şirketlerin başarı kriterlerinin değişeceğine işaret ediyor.
Gürol Sami Özer, Türkiye’deki sigorta şirketlerinin bugüne dek yüksek enflasyon ve faiz oranları sayesinde mali kârlılık elde ettiğini belirtti. Özer, “Faiz indirimlerinin başlamasıyla birlikte teknik kârlılığın çok daha ön plana çıkacağı, finansal kârların azalacağı ve maliyetleri önceliklendirmeyen, sadece hızlı büyümeye odaklanan şirketlerin zorlanacağını öngörüyoruz.” dedi. Bu çerçevede 2026 yılında şirketler için başarı; prim üretim hacmi kadar risk seçimi, fiyatlama doğruluğu, aktif-pasif yönetimi, reasürans ve katastrofik risk dayanıklılığı, dijitalleşme ile gider oranı kontrolü ve emeklilik tarafında reel getiri sürekliliği ile ölçülecek. Türkiye Sigorta, %97‘lik birleşik rasyo ile sürdürülebilir ve teknik kârlılığa odaklanarak sektörde ayrışmayı hedefliyor ve bu yıl birleşik rasyosunun %100‘ün altında olmasını bekliyor.
Rapora göre, 2025‘te prim üretimi nominal olarak artış gösterse de, reel büyüme enflasyon ve poliçe fiyat ayarlamaları nedeniyle sınırlı kaldı. Türkiye’de yaşlanan nüfus yapısı, emeklilik sistemlerinin sürdürülebilirliğini stratejik bir politika alanı haline getirirken, 65 yaş ve üzeri nüfusun artışı kamu sosyal güvenlik sistemi üzerinde uzun vadeli mali yük oluşturuyor ve özel emeklilik sistemlerinin önemini artırıyor. Bireysel Emeklilik Sistemi’nde (BES) katılımcı sayısı ve fon büyüklüğü nominal olarak artışını sürdürürken, %20 devlet katkısı, otomatik katılım sisteminin (OKS) yaygınlaşması ve genç yaş gruplarına yönelik teşvikler sistemin kapsayıcılığını artırıyor. Özellikle 18 yaş altı katılımcıların sisteme dahil edilmesiyle uzun vadeli fon birikimi potansiyeli güçleniyor. BES katılımcı sadakati, reel ve sürdürülebilir getiri performansı, şeffaf bilgilendirme, risk profiline uygun fon dağılımı ve güvenilir dijital deneyim ile şekilleniyor. Bu nedenle 2026 yılında Hayat Emeklilik şirketlerinin bu alanlarda gelişim göstermesi önem taşıyor.
Gürol Sami Özer, sağlık sigortasının geleceğin en belirleyici branşlarından biri olacağını vurguladı. Pandemi sonrası artan sağlık bilinciyle, medikal enflasyonun genel enflasyonun üzerinde seyretmesine rağmen insanların yüksek primlerle sağlık sigortası yaptırdığı gözlemleniyor. Kredilerdeki düşüşe rağmen hayat sigortası branşında %63‘lük bir büyüme yaşandı. Bu büyümede kredi bağlantılı poliçelerin yenilenmeleri ve dövize endeksli prim iadeli ürünlerin popülaritesi etkili oldu. Hukuksal koruma sigortalarında ise yurt dışı destinasyonları içeren kampanyalarla büyüme kaydedildi. Trafik ve kasko branşlarında ise sektör genelinde trafik sigortası %130 civarında birleşik rasyo ile teknik zararda bulunuyor. Türkiye Sigorta, kasko ile birlikte %110‘luk birleşik rasyoyu hedefliyor. Genel olarak motor dışı branşlarda Türkiye Sigorta’nın kârlı olduğu belirtiliyor. Sağlık sigortasında aylık enflasyonun %5‘in altına inmesiyle düzenlenen kampanyalarla piyasayı etkilediklerini ifade etti.
Marmara Üniversitesi’nden Prof. Dr. Özgür Akpınar, altının 1979’dan 2026’ya kadar reel anlamda ilk kez reel getiri sağlayacak konuma geçtiği bilgisini paylaştı. Altının çıkarma maliyetinin fiyatının çok üzerinde olduğunu ve doğru zamanda doğru fona yatırım yapmanın önemini vurgulayan Akpınar, altının sadece döviz bazlı bir risk yönetim aracı olarak görüldüğünü kaydetti. Akpınar, “Altın birikim için değil, riskleri sigortalamak için belirli bir eşik oranda tutulması gerekiyor.” dedi. 1992’den günümüze yapılan bir hesaplamaya göre en yüksek getiriyi sırasıyla Borsa, mevduat faizi, altın ve Amerikan dolarının sağladığını belirtti. Ancak, halkın ilk tercihlerinin altın, gayrimenkul ve araba olması, Türkiye’deki finansal okuryazarlık seviyesinin istenilen düzeyde olmadığını gösteriyor.
- Sigorta sektörü, yüksek enflasyon ve faiz ortamından çıkışla birlikte mali kârlılıktan teknik kârlılığa odaklanacak.
- 2026 ve 2027 yılları, ‘kalite ve dayanıklılık’ yılı olarak öngörülüyor, bu süreçte seçici şirketler öne çıkacak.
- Sağlık sigortaları, artan bilinçle geleceğin en belirleyici branşlarından biri olarak öne çıkıyor.
- Altın, 47 yıl sonra reel getiri potansiyeli sunarken, yatırım tercihlerinde finansal okuryazarlık eksikliği dikkat çekiyor.
Finans Hattı Yorum:
Bu rapor, Türkiye sigorta ve emeklilik sektörleri için önemli bir dönüm noktasına işaret ediyor. Dezenflasyon sürecinin başlamasıyla birlikte şirketlerin geçmişteki mali kârlılık odaklı stratejilerinden, risk yönetimi ve operasyonel verimliliğe dayalı teknik kârlılığa geçiş yapması bekleniyor. Bu durum, maliyet kontrolünü sağlayamayan, sadece prim üretimini hedefleyen şirketler için ciddi bir baskı yaratabilirken, daha analitik ve teknoloji odaklı yaklaşımlar benimseyen oyuncuların öne çıkacağı bir ortam hazırlayacaktır. Özellikle dijitalleşme ve yapay zeka entegrasyonu, müşteri deneyimini iyileştirme ve operasyonel maliyetleri düşürme konusunda kritik rol oynayacaktır.
Piyasa genelinde bir volatilite beklentisi oluşurken, yatırımcıların sektördeki seçici büyüme potansiyeline odaklanması gerekiyor. Sağlık sigortaları gibi geleceğin parlayan branşları ve BES gibi uzun vadeli getiri sağlayan sistemlerdeki inovatif ürünler ve stratejiler, sektörün genel performansını destekleyecektir. Bununla birlikte, altının reel getiri potansiyeli ve yatırımcıların bu konudaki davranışları, genel piyasa algısı ve finansal okuryazarlık düzeyinin bir göstergesi olarak takip edilmelidir. Sektörün sürdürülebilir kârlılığa odaklanması, uzun vadede hem şirketlerin değerlemesini hem de bireysel tasarruf sahiplerinin birikimlerini olumlu etkileme potansiyeli taşımaktadır.
Önümüzdeki dönemde yatırımcıların dikkat etmesi gereken başlıca unsurlar; şirketlerin açıklayacağı teknik kârlılık oranları, birleşik rasyolarındaki iyileşmeler, dijital dönüşümdeki ilerlemeleri ve yeni ürün geliştirme kapasiteleridir. Özellikle Türkiye Sigorta’nın %100 altı birleşik rasyo hedefi ve diğer şirketlerin bu hedefe ne kadar yakınlaşacağı yakından izlenmelidir. Ayrıca, BES’te katılımcı sayısındaki artışın reel getiri performansı ile desteklenip desteklenmeyeceği, sektörün genel güven endeksi açısından önemli bir gösterge olacaktır. Emeklilik tarafında ise genç katılımcıların sisteme entegrasyonu ve uzun vadeli fon büyüklüğündeki artış trendi, gelecekteki büyüme potansiyelini belirleyecektir.
