Hazine ve Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB) tarafından hazırlanan ve taksi taşımacılığında köklü değişiklikler öngören “Vergi Usul Kanunu Genel Tebliği”, Resmi Gazete’de yayımlanarak resmen yürürlüğe girdi. Bakanlık kaynaklarından elde edilen detaylara göre, bu yeni düzenleme kayıt dışı ekonomiyle mücadele etmek, belge düzenini sağlamlaştırmak ve yolcuların kredi kartı ile ödeme yapma olanaklarını genişletmek amacıyla hayata geçirildi.
Yeni Nesil “Taksi Mali Cihaz” Nedir ve Nasıl Çalışacak?
Tebliğ kapsamında, taksi işletmecilerine taksimetrelerle tam entegre çalışan “taksi mali cihaz” kullanma zorunluluğu getirildi. Bu cihazlar sadece birer ödeme noktası değil, aynı zamanda vergi güvenliğini sağlayan teknolojik bir altyapı sunuyor. Yolculuk ücretleri, insan müdahalesine kapalı olarak taksimetreden cihaza otomatik olarak aktarılacak ve sürücüler elle tutar girişi yapamayacak.
Cihazların temel özellikleri ve işleyişi şu şekilde sıralanmaktadır:
- Cihazlar taksimetrelerle bağlantılı çalışacak ve bünyesinde EFT-POS özelliğini barındıracak.
- Çevrim içi (online) veri aktarımı yapabilme kapasitesine sahip olacak.
- Taksimetre kapandığında cihaz otomatik olarak fiş veya belge düzenleyecek.
- Mali belge veya fiş kesilmeden taksimetrenin yeni bir yolculuk başlatmasına izin verilmeyecek.
- Ödeme kartla yapıldığında, hem banka POS bilgilerini hem de mali fişi içeren “bütünleşik fiş” veya “e-Belge” verilecek.
Kredi Kartı ile Ödeme Dönemi ve Banka Entegrasyonu
GİB tarafından 2024 yılında yapılan düzenlemelere paralel olarak, taksilerde kullanılacak bu yeni nesil ödeme kaydedici cihazlara en az bir banka uygulamasının yüklenmesi şart koşuldu. Bu adım, taksi müşterilerinin “POS cihazı yok” veya “kart geçmiyor” gibi gerekçelerle yaşadığı mağduriyetleri ortadan kaldırmayı hedefliyor. Mükellefler, taksi mali cihazını kullanmaya başladıkları andan itibaren 15 gün içerisinde en az bir banka ya da ödeme kuruluşu ile anlaşarak kartlı ödemeleri kabul etmek zorunda kalacaklar.
Cihazların Denetimi ve Onay Süreci
Piyasaya sürülecek cihazların tebliğ ve teknik kılavuzlardaki standartlara uygunluğu sıkı bir denetimden geçecek. Bu cihazların özellikleri TÜBİTAK ve TSE tarafından test edilip kontrol edilecek. Sadece belirlenen şartları taşıdığı tespit edilen cihazlar, Bakanlık onayıyla kullanıma sunulabilecek.
Geçiş Takvimi ve Uygulama Süreçleri
Tebliğ ile birlikte taksi işletmeleri için yeni sisteme geçiş süreleri de netleşti. Mevcut işletmeciler ve yeni işe başlayacaklar için belirlenen takvim aşağıda özetlenmiştir:
| Mükellef Durumu | Son Başvuru / Geçiş Tarihi | Açıklama |
|---|---|---|
| Mevcut Taksi İşletmecileri | 1 Eylül | Bu tarihe kadar cihazların alınıp kullanılmaya başlanması gerekiyor. |
| Yeni İşe Başlayanlar / Taksimetre Değiştirenler | 30 Gün İçinde | Bakanlık onaylı cihaz bulunması şartıyla, yolcu taşımaya başlamadan önce sisteme dahil olunmalı. |
Yeni sistem sayesinde, taksimetre verileri ve düzenlenen belgeler, üretici firmalar tarafından elektronik ortamda periyodik olarak GİB’e aktarılacak. Böylece vergi güvenliğinin en üst seviyeye taşınması sağlanacak.
