Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu (DEİK) çatısı altında faaliyet gösteren Dünya Türk İş Konseyi (DTİK) tarafından Antalya’da gerçekleştirilen Almanya Çalıştayı, Türkiye ile Almanya arasındaki ticari ilişkilerin derinleştirilmesi ve mevcut engellerin aşılması adına önemli mesajlara sahne oldu. Çalıştayda, gümrük birliği güncellemeleri ve vize sorunları ana gündem maddelerini oluştururken, diaspora gücünün bu alanlarda daha etkin kullanılması gerektiği vurgulandı.
DTİK’in Küresel Ağı ve Bakanlık Desteği
Etkinlikte bir sunum gerçekleştiren DEİK Genel Sekreter Yardımcısı Adem Yavuz, DTİK’in organizasyon yapısı hakkında bilgi verdi. Yavuz, kurumun anavatan ve üçüncü ülkelerdeki çalışmaları koordine etmek amacıyla 90 ülkede ve 120’den fazla noktada faaliyet gösterdiğini belirtti. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan’ın konuya verdiği öneme değinen Yavuz, “Sayın Bakanımız, yurt dışında gerçekleştirilecek ticari faaliyetlerde DTİK üyeleriyle mutlak iş birliği içinde olunması yönünde bir genelge yayımladı. Teşkilatlı bir güç, mevcut işlerin katma değerini artıracaktır” ifadelerini kullandı.
Almanya’daki Türk Girişimcilerin Ekonomik Gücü
Çalıştayın açılışında konuşan DTİK Almanya Temsilcisi Kemal Şahin, Almanya’daki Türk iş dünyasının ulaştığı boyutları rakamlarla ortaya koydu. Şahin’in paylaştığı verilere göre, Almanya’da bulunan yaklaşık 100 bin Türk girişimci, yıllık 90 milyar euro ciro elde ediyor ve 500 bin kişiye istihdam sağlıyor.
Şahin, bu gücün önemini şu sözlerle anlattı: “Gastronomi sektöründen Türkleri çekerseniz Almanlar aç kalır. İtalyan restoranı olarak bilinen işletmelerin çoğu aslında Türklerindir. Bu potansiyeli ülkemiz lehine kullanmak kritik önem taşıyor.”
Turizmde Almanya Faktörü
Kemal Şahin, turizm verilerine de değinerek Türkiye’ye gelen 6,5 milyon Alman turistin ekonomiye 10 milyar dolar katkı sağladığını belirtti. Alman turistlerin yüksek gelir düzeyi nedeniyle genellikle 5 yıldızlı otelleri tercih ettiğini vurgulayan Şahin, ziyaretçi profilini şöyle özetledi:
- %50: Alman vatandaşları
- %25: Almanya’da yaşayan Türkler
- %25: Almanya’da yaşayan diğer yabancılar
Gümrük Birliği ve Vize Sorunları Masaya Yatırıldı
Etkinliğin soru-cevap bölümünde Kemal Şahin, Gümrük Birliği’nin güncellenmesi gerekliliğine dikkat çekti. Anlaşmanın yapıldığı dönemde birliğe üye sayısının az olduğunu, bugün ise 30 ülkeye ulaştığını hatırlatan Şahin, Hindistan ile yapılan yeni anlaşmalar gibi süreçlerde Türkiye’nin dışarıda kalmasının aleyhte bir durum yarattığını ifade etti.
DTİK Köln Temsilcisi Nurdan Ertoğan ise vize süreçlerindeki zorlukları dile getirdi. Bir hukukçu olarak randevu sürelerinin uzunluğundan ve keyfi uygulamalardan şikayet eden Ertoğan, Almanya seyahatleri için aylar öncesinden başvuru yapılması gerektiğini vurguladı.
Yeşil Pasaportun Yetersizliği ve İş Dünyası Talepleri
İnşaat Yüksek Mühendisi ve Avrupa Türk İş İnsanları ve Sanayicileri Derneği’nin önceki dönem başkanı olan, “Beton Kralı” lakaplı Prof. Recep Keskin, vize konusunda mütekabiliyet ilkesine vurgu yaptı. Keskin, “Alman vatandaşı Türkiye’ye kimlikle girebiliyorsa bize de eşitlik sağlanmalı. Ürün ihraç ediyoruz ancak yönetici gönderemiyoruz. Avrupalı ortakla yatırım yapmak isteyen iş insanı vize engeline takılıyor. Yeşil pasaport ticari bir avantaj sağlamıyor, sadece giriş-çıkış imkanı veriyor. Gümrük ve giriş problemlerini çözmemiz şart” değerlendirmesinde bulundu.
Bu eleştiriler üzerine Kemal Şahin, Alman makamlarının personel yetersizliğini gerekçe gösterdiğini, yoğun bir talep olduğunu belirtti. DTİK Hannover Temsilcisi Hasan Kurtuluş ise olumlu bir gelişme olarak yakın zamanda Almanya’da yapılan NATO tatbikatını örnek gösterdi. Kurtuluş, “Tatbikata gelen 2 bin Mehmetçik’ten 650’si vizesiz giriş yaptı. Bu, 100 yıllık tarihte bir ilktir. Almanya büyük bir değişime girdi ve karşılıklı ihtiyacımız var” dedi.
Entegrasyon ve Dil Tartışması
Çalıştayda entegrasyon ve dil eğitimi konusu, temsilciler arasında farklı görüşlerin ortaya çıkmasına neden oldu.
| Temsilci | Görüşü |
|---|---|
| Turgay Cahit Ağrı (DTİK Kiel) | Üniversitelerde Türk öğrenci azlığına dikkat çekti. Ailelerin çocuklarını anaokuluna göndermediğini, dil bilmemenin vize reddine ve eğitime engel olduğunu savundu. |
| Jacquleine Bakır Brader (DTİK Bremen) | Bu görüşe karşı çıktı. Urfa Siverekli Zazaca konuşan bir aileden geldiğini belirterek, sorunun Türklerde değil, destekleyici olmayan Alman politikalarında olduğunu ifade etti. |
Alman Yetkiliden “Sahte Belge” ve “İş Gücü” Vurgusu
Almanya Oberhausen Belediye Meclis Üyesi ve partisinin göçmenlerden sorumlu başkanı Sadettin Tüzün, konunun karmaşıklığına dikkat çekti. Vize meselesinin başbakan düzeyinde konuşulduğunu belirten Tüzün, başvurulardaki sahte belge sorunlarının süreçleri zorlaştırdığını söyledi.
ABD’nin yeni politikaları sonrası Almanya’nın Hindistan ve Afrika gibi alternatif pazarlara yöneldiğini aktaran Tüzün, “Türkiye’nin jeostratejik önemi Avrupa Birliği için kritik. Ancak ilişkiler zor bir süreçten geçiyor. Almanya’nın en büyük endişesi göçmenler ve yeşil pasaportun kötü amaçlı kullanımı. Ülkenin iş gücüne ihtiyacı var ancak gelenlerin dile ve sisteme adapte olması gerekiyor” bilgilerini paylaştı.

