Küresel kimya endüstrisinde dengelerin yeniden şekillendiği bir dönemde, sektörün önde gelen isimlerinden Vefa İbrahim Aracı mevcut tabloyu ve gelecek stratejilerini değerlendirdi. Sermaye getirisinin son 25 yılın en düşük düzeyine gerilediğine dikkat çeken Aracı, kârlılıklarda yaşanan sert düşüşün ardından piyasanın ılımlı bir toparlanma sürecine girdiğini ifade etti.
Küresel Pazarlarda Mevcut Durum Nedir?
Aracı, dünya genelindeki gelişmeleri değerlendirirken, farklı coğrafyaların sektöre etkilerini detaylandırdı. Mevcut konjonktürde yaşanan zorlukları ve baskı unsurlarını şu sözlerle açıkladı:
“Avrupa Birliği’nde düşük talep ve artan enerji maliyetleri, kimyevi maddeler ve mamullerinde rekabetçiliği zayıflatıyor. Buna eş zamanlı olarak, Çin’deki kapasite fazlası küresel pazarlarda fiyat baskısını artırıyor. Ticaret tarafında, ABD Başkanı Donald Trump ile tetiklenen korumacı tarifeler, ticaret akışlarını bozarken, kârlılığı da baskılıyor. Bu gelişmeler, sektörümüzün küresel rekabet koşullarını daha dikkatli ve daha bütüncül okumayı zorunlu kılıyor.”
Bölgesel Faktörlerin Sektöre Etkisi
Vefa İbrahim Aracı’nın işaret ettiği küresel dinamikler ve etkileri aşağıdaki tabloda özetlenmiştir:
| Bölge / Faktör | Sektöre Yansıması |
|---|---|
| Avrupa Birliği | Düşük talep ve yüksek enerji maliyetleri rekabeti zayıflatıyor. |
| Çin | Kapasite fazlası, küresel pazarlarda fiyatları aşağı çekiyor. |
| ABD (Trump Etkisi) | Korumacı tarifeler ticaret akışını bozup kârlılığı baskılıyor. |
Türkiye İçin Fırsatlar ve Riskler Nelerdir?
Türkiye açısından bakıldığında önemli bir fırsat penceresinin açıldığına değinen Aracı, Avrupa’daki maliyet baskıları ve kapasite daralmalarının, alıcıları daha yakın ve güvenilir tedarikçilere yönlendirdiğini belirtti. Bu süreçte Türkiye’nin öne çıkan avantajları şunlar oldu:
- Coğrafi yakınlık
- Kısa transit süreleri
- Üretim ve tedarikte esneklik
Bununla birlikte, Uzak Doğu’dan artan taşıma kapasiteleri sayesinde teslimat sürelerinin kısalmaya başladığını hatırlatan Aracı, bu durumun Türkiye’nin sahip olduğu avantajları daha stratejik yönetmesini zorunlu kıldığını vurguladı.
Gelecek Stratejisi Nasıl Şekillenmeli?
Sektörün sadece fiyat avantajına güvenerek ilerleyemeyeceğini belirten Vefa İbrahim Aracı, dönüşümün şart olduğunu şu ifadelerle dile getirdi:
“Ancak bu fırsat, kendiliğinden bir kazanıma dönüşmüyor. Regülasyonlar, izlenebilirlik ve veri kalitesi, pazar erişiminin ön koşulu haline geliyor. Bu nedenle rekabetçiliğin, fiyat indirimi üzerinden sürdürülmesi giderek daha zorlaşıyor, ürün ve değer karmasında dönüşüm stratejik bir gereklilik olarak karşımıza çıkıyor.”
Son olarak, kimya sektörünün birbirini besleyen bir ekosistem yapısına sahip olduğunu hatırlatan Aracı, kümelenme modellerinin önemine vurgu yaptı. Aracı sözlerini, “Kuracağımız ekosistemle, ihracatta maliyetlerimizi düşürmeyi, yeni kümelenmeler oluşturabilmeyi, mevcut kümelenme yapılarımızı daha etkin hale getirmeyi hedefliyoruz” diyerek tamamladı.
