Amerika Birleşik Devletleri yönetimi ile yapay zeka sektörünün önde gelen oyuncularından Anthropic arasında ipler tamamen koptu. ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon), teknoloji dünyasında yankı uyandıran bir karara imza atarak şirketi resmen “tedarik zinciri riski” kategorisine dahil etti. Bu hamle, bir teknoloji şirketinin ABD’de bu şekilde değerlendirilmesi açısından tarihi bir ilk olma özelliği taşıyor. Karar sonrası Anthropic yönetimi, yargı yoluna başvuracaklarını duyurdu.
Pentagon’dan Emsal Karar ve Uygulama Süreci
Pentagon tarafından yapılan değerlendirme sonucunda yapay zeka şirketi Anthropic, “yeterince güvenli olmayan” statüsüne eklenerek tedarik zinciri riski olarak sınıflandırıldı. Konuya ilişkin açıklama yapan üst düzey bir Pentagon yetkilisi, alınan kararın vakit kaybetmeksizin yürürlüğe girdiğini bildirdi.
Bu yeni sınıflandırma ile birlikte, halihazırda ABD ordusu ile iş birliği içinde olan diğer şirketlerin de Anthropic ile ticari faaliyet yürütmesine katı sınırlamalar getirilmesi öngörülüyor. Şirket, 2024 yılından bu yana devlet kurumları ve ABD hükümeti tarafından kullanılan yapay zeka sağlayıcılarından biri konumundaydı.
Şirketten Sert Yanıt: “Hukuksuzlukla Mücadele Edeceğiz”
Kararın ardından sessizliğini bozan Anthropic CEO’su Dario Amodei, Savunma Bakanlığı’nın tutumuna sert tepki gösterdi. Bakanlıktan gelen bir mektupla, kamuoyuna duyurulmadan sadece bir gün önce “riskli tedarikçi” ilan edildiklerini öğrendiklerini belirten Amodei, şu ifadeleri kullandı:
“Bu kararın hukuksuz olduğuna inanıyoruz ve mahkemede itiraz etmekten başka seçeneğimiz olmadığını düşünüyoruz.”
Amodei, yapılan sınıflandırmanın kapsamının oldukça dar olduğuna dikkat çekerken, yasaların Savunma Bakanlığı’na tedarik zincirini korurken “en az kısıtlayıcı yöntemleri” kullanma zorunluluğu getirdiğini vurguladı.
Krizin Perde Arkası: Etik Kaygılar ve Askeri Talepler
Washington ile Silikon Vadisi şirketi arasındaki bu derin çatlağın temelinde, yapay zekanın askeri alanlardaki kullanımı yatıyor. Tarafların tutumu şu şekilde ayrışıyor:
- Anthropic’in Tutumu: Otonom silah sistemleri ve kitlesel gözetim gibi alanlardaki etik endişeler nedeniyle, savunma kurumlarına yapay zeka araçları üzerinde “sınırsız erişim” verilmesine karşı çıkıyor.
- Pentagon’un Tutumu: Ordunun teknolojiyi tüm yasal çerçevelerde kullanabilmesi gerektiğini savunuyor.
Konuyla ilgili değerlendirmede bulunan bir Savunma Bakanlığı yetkilisi, “Ordu, bir tedarikçinin kritik bir teknolojinin yasal kullanımını kısıtlayarak komuta zincirine müdahale etmesine izin veremez” diyerek hükümetin tavrını net bir şekilde ortaya koydu.
Trump Yönetiminden ve Rakiplerden Hamleler
Krizin tırmanmasında siyasi kanattan gelen açıklamalar da belirleyici oldu. ABD Başkanı Donald Trump, kendi sosyal medya platformu Truth Social üzerinden federal kurumlara seslenerek Anthropic ile bağların koparılmasını istedi. Trump paylaşımında, “İhtiyacımız yok, istemiyoruz ve onlarla bir daha asla iş yapmayacağız” ifadelerine yer verdi.
Benzer şekilde Savunma Bakanı Pete Hegseth de X platformundan yaptığı açıklamada, şirketin derhal riskli statüye alınacağını ve ordu yüklenicilerinin Anthropic ile çalışmasının yasaklanacağını teyit etti.
Bu gelişmeler yaşanırken, Anthropic’in rakipleri ve diğer teknoloji devleri ile ABD hükümeti arasındaki ilişkilerin seyri ise farklı bir yöne evrildi. İşte son durum tablosu:
| Şirket | Gelişme | Detay |
|---|---|---|
| OpenAI | Yeni Sözleşme | CEO Sam Altman, Savunma Bakanlığı ile daha kapsamlı güvenlik güvenceleri içeren yeni bir anlaşma imzaladıklarını duyurdu. |
| Microsoft | Devam Kararı | Teknoloji devi, Anthropic ile savunma sanayi dışındaki projelerde iş birliğini sürdüreceğini açıkladı. |
Claude Uygulaması Popülerliğini Koruyor
Hükümet kanadıyla yaşanan tüm bu gerilime rağmen, Anthropic’in geliştirdiği yapay zeka asistanı Claude, son kullanıcı nezdindeki popülaritesini kaybetmiş değil. Şirket verilerine göre Claude, pek çok ülkede en çok indirilen uygulamalar listesinde üst sıralarda yer alıyor. Anthropic’in baş ürün sorumlusu, uygulamaya her gün bir milyondan fazla kişinin kaydolduğunu açıkladı.
