ABD Başkanı Donald Trump’ın, diplomatik süreçlerin İran ile yaşanan gerilimi çözmekte yetersiz kalması durumunda devreye sokulmak üzere kademeli askeri planları değerlendirdiği iddia edildi. Umman arabuluculuğunda devam eden görüşmelere rağmen, Washington’ın masada sert güç seçeneklerini tuttuğu belirtiliyor.
Masadaki Askeri Senaryolar ve Olası Hedefler
New York Times gazetesinin konuya yakın kaynaklara dayandırdığı habere göre, Cenevre’de yapılması planlanan üçüncü tur nükleer müzakereler öncesinde Washington yönetimi, görüşmelerin başarısızlıkla sonuçlanma ihtimaline karşı hazırlıklarını sürdürüyor. Haberde, Başkan Trump’ın diplomatik yolların tükenmesi halinde Tahran’a nükleer silah kapasitesinden vazgeçmesi gerektiği mesajını vermek için öncelikle “hedefli saldırı” seçeneğine sıcak baktığı öne sürüldü.
Söz konusu sınırlı askeri müdahale kapsamında vurulması muhtemel hedefler ise şu şekilde sıralanıyor:
- İran İslam Devrim Muhafızları Ordusu karargahı
- Ülkedeki kritik nükleer tesisler
- Balistik füze altyapısı ve üretim merkezleri
İddialara göre, bu hedeflere yönelik saldırıların istenen sonucu vermemesi durumunda Trump, danışmanlarıyla daha radikal bir adımı, yani İran yönetimini iktidardan uzaklaştırmayı amaçlayan “daha geniş çaplı bir askeri operasyonu” görüşüyor. Ancak kaynaklar, yönetim içerisinde bu büyük hedefe sadece hava saldırıları ile ulaşılıp ulaşılamayacağı konusunda ciddi görüş ayrılıkları yaşandığını aktarıyor.
Gerilimi Düşürme Formülü ve Müzakere Takvimi
Askeri hazırlıkların yanı sıra, bölgedeki tansiyonu düşürmeye yönelik daha ılımlı bir alternatif önerinin de değerlendirme aşamasında olduğu belirtiliyor. Bu plana göre İran’a, yalnızca tıbbi araştırma ve tedavi amaçlarıyla kullanılması şartıyla, son derece sınırlı bir nükleer zenginleştirme faaliyetine izin verilmesi gündemde. Ancak tarafların bu öneriye yaklaşımlarının ne olacağı henüz netleşmiş değil.
ABD ile İran arasında Umman’ın arabuluculuğunda yürütülen nükleer müzakere sürecinde, İran’ın uranyum zenginleştirme oranı ve yüksek düzeyde zenginleştirilmiş uranyum stokunun durumu ana gündem maddelerini oluşturuyor. Sürecin işleyişine dair detaylar ise aşağıdaki tabloda özetlenmiştir:
| Tarih | Lokasyon | Gelişme |
|---|---|---|
| 6 Şubat | Umman | Taraflar arasında dolaylı temaslar gerçekleştirildi. |
| 17 Şubat | Cenevre | Görüşmelerin devamı sağlandı. |
| 26 Şubat | Cenevre | Üçüncü tur müzakerelerin yapılması planlanıyor. |
