Sitemizi Google aramalarında tercih edilen kaynak olarak ekleyin.
Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, Mart ayına dair üretici ve market fiyatlarındaki değişimleri analiz etti. Yapılan incelemeye göre, marketlerde takip edilen 41 ürünün 33’ünde fiyatlar yukarı yönlü hareket ederken, 8 üründe ise düşüş yaşandı.
Markette Fiyatı En Çok Artan ve Azalan Ürünler
Mart ayında market raflarında fiyatı en fazla tırmanan ürün yüzde 119,1 artışla karnabahar oldu. Bu ürünü yüzde 91,3 ile sivri biber, yüzde 75,2 ile domates, yüzde 61,2 ile patlıcan ve yüzde 48,7 ile marul izledi. Öte yandan, markette fiyatı en çok gerileyen ürün ise yüzde 50,4 ile kabak olarak kayıtlara geçti.
Market ve Üretici Arasındaki Fiyat Farkı
Üretici ile market arasındaki makasın en geniş olduğu ürün yüzde 275,8 ile yine karnabahar oldu. Bayraktar’ın açıklamasına göre karnabaharı yüzde 265 ile portakal, yüzde 239,6 ile pırasa, yüzde 205,1 ile limon ve yüzde 187,2 ile maydanoz takip etti. Mevcut verilere göre karnabahar üretici fiyatının 3,8 katına, portakal 3,6 katına, pırasa 3,4 katına ve limon 3,1 katına tüketiciye ulaştı.
| Ürün Adı | Market Fiyat Artışı (%) | Üretici Fiyat Artışı (%) |
|---|---|---|
| Karnabahar | 119,1 | 92,2 |
| Sivri Biber | 91,3 | 93,1 |
| Domates | 75,2 | 64,3 |
| Marul | 48,7 | 70,9 |
Üretici Fiyatlarında Son Durum ve Nedenleri
Üretici bazında Mart ayında incelenen 32 ürünün 14’ünde fiyat artışı, 9’unda düşüş görüldü; 9 üründe ise fiyatlar değişmedi. Tarlada en yüksek fiyat artışı yüzde 93,1 ile sivri biberde yaşanırken; karnabahar yüzde 92,2, marul yüzde 70,9, domates yüzde 64,3 ve kuru soğan yüzde 45 zamlandı. Üreticide fiyatı en çok düşen ürün ise yüzde 55,1 ile kabak oldu. Kabağı sırasıyla yüzde 49 ile salatalık, yüzde 29,2 ile limon, yüzde 23 ile portakal ve yüzde 14,5 ile elma takip etti.
Fiyat değişimlerinin nedenlerine değinen Bayraktar, “Sel ve su baskınlarının domates, sivri biber ve marulda arzı azaltarak fiyat artışına yol açtığını, karnabaharda da arzdaki daralmanın fiyatları yukarı çektiğini” belirtti. Buna karşın havaların ısınmasıyla arzı artan kabak ve salatalıkta fiyatlar düşerken, elma ve portakalda talep yetersizliği, limonda ise ithalat rejimi kararları etkili oldu.
Girdi Maliyetleri ve Mazot Baskısı
Tarımsal girdi maliyetlerindeki yükselişin devam ettiğini vurgulayan TZOB Başkanı, Mart ayında bir önceki aya göre amonyum nitrat gübresinin yüzde 26,5, amonyum sülfatın yüzde 23,3, ürenin yüzde 19,5 ve DAP gübresinin yüzde 9,6 oranında arttığını açıkladı. Yıllık bazda ise artış oranları şu şekilde gerçekleşti:
- Üre gübresi: yüzde 62,1
- Amonyum sülfat: yüzde 62
- Amonyum nitrat: yüzde 57,7
- Besi yemi: yüzde 37,3
- Süt yemi: yüzde 34,1
- Tarım ilaçları: yüzde 27,8
- Elektrik: yüzde 12,8
Mazot fiyatlarındaki değişime de dikkat çeken Bayraktar, Mart’ta aylık yüzde 22,3, yıllık bazda ise yüzde 57,9 artış yaşandığını ifade ederek, “Üreticinin maliyet baskısının sürdüğünü” sözlerine ekledi.
