Sivil Haklar Grupları Harekete Geçti: Dijital Piyasalar Yasası’nı İhlal İddiası Gündemde
Teknoloji devi Apple, Avrupa Birliği’nde (AB) yeni bir antitröst soruşturmasıyla karşı karşıya kalabilir. İki önemli sivil haklar grubu, şirketin App Store ve cihazlarının şart ve koşullarının, büyük teknoloji şirketlerini denetlemeyi amaçlayan Dijital Piyasalar Yasası’nı (DMA) ihlal ettiği iddiasıyla AB antitröst düzenleyicilerine şikayette bulundu.
Şikayet Sivil Haklar Gruplarından Geldi
Article 19 ve Almanya Sivil Haklar Derneği (GFF) tarafından Avrupa Komisyonu’na yapılan ortak şikayet, Apple’ın platformundaki kuralların adil rekabeti ve kullanıcı haklarını engellediğini öne sürüyor.
Apple İçin Yeni Bir Baş Ağrısı
Bu yeni şikayet, Apple için zaten hassas olan bir dönemde geldi. Şirket, Nisan ayında yine Dijital Piyasalar Yasası’nı ihlal ettiği gerekçesiyle Avrupa Komisyonu tarafından 500 milyon euro para cezasına çarptırılmıştı. Yeni şikayetin de bir soruşturmaya dönüşmesi, Apple için yeni ve potansiyel olarak daha büyük bir ceza riski anlamına geliyor.
Finans Hattı Yorum: Apple’a yönelik bu yeni şikayet, Avrupa Birliği’nin Dijital Piyasalar Yasası (DMA) ile büyük teknoloji platformlarının (“gatekeepers” – kapı bekçileri) gücünü kırmaya ne kadar kararlı olduğunu bir kez daha gösteriyor. Önceki 500 milyon euroluk ceza, Komisyon’un bu konuda taviz vermeyeceğinin net bir işaretiydi. Bu yeni şikayetin, bu kez rakiplerden değil, sivil haklar gruplarından gelmesi ise olaya farklı bir boyut katıyor; tartışma artık sadece ekonomik rekabetten çıkıp, kullanıcıların seçme özgürlüğü ve dijital haklar zeminine kayıyor.
Eğer Avrupa Komisyonu bu şikayeti ciddiye alıp yeni bir soruşturma başlatırsa, Apple için sonuçları ağır olabilir. DMA, şirketlerin küresel cirolarının %10’una varan devasa para cezaları öngörüyor ve tekrar eden ihlallerde bu oran %20’ye kadar çıkabiliyor. Daha da önemlisi, Komisyon Apple’ı App Store ve iOS işletim sisteminin temel işleyişini değiştirmeye zorlayabilir. Bu, Apple’ın yıllardır özenle inşa ettiği “kapalı bahçe” ekosisteminin duvarlarında gedikler açılması anlamına gelebilir.
Bu gelişme, sadece Apple için değil, DMA kapsamında “kapı bekçisi” olarak tanımlanan diğer tüm büyük teknoloji şirketleri (Google, Meta, Amazon vb.) için de bir uyarı niteliğindedir. AB, dijital pazarlarda kuralları yeniden yazmakta kararlı ve bu süreç, önümüzdeki yıllarda teknoloji devleri için sürekli bir yasal ve finansal risk kaynağı olmaya devam edecektir.
