Yenilenebilir Enerjide Türkiye’nin Küresel Sıralaması
Türkiye, Yenilenebilir Enerjide Avrupa’da İlk 5’te, Dünyada 11. Sırada
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Türkiye’nin yenilenebilir enerji alanındaki güçlü konumunu ve gelecek hedeflerini kamuoyuyla paylaştı. Bakan Bayraktar, Kalyon PV’nin yeni üretim tesisinin açılış töreninde yaptığı konuşmada, Türkiye‘nin yenilenebilir enerji kurulu gücünde Avrupa’da ilk 5, küresel ölçekte ise 11. sırada yer aldığını açıkladı. Mart ayında 20 milyar kilovatsaat ile rekor düzeyde yenilenebilir kaynaklı elektrik üretimine ulaşıldığını belirten Bakan, özellikle güneş enerjisindeki hızlı gelişmeye dikkat çekti.
Bayraktar‘ın açıklamalarına göre, son 13 yılda yalnızca güneş enerjisinde yaklaşık 26.478 megavat kurulu güce ulaşıldı. Bu yıl sonunda güneş enerjisinin, toplam kurulu güç içerisinde hidrolik gücü geçerek ilk sıraya yükseleceği öngörülüyor. Uluslararası Yenilenebilir Enerji Ajansı verilerine dayanarak yapılan sıralamada, Türkiye‘nin bu alandaki başarısı gözler önüne serildi. Bakan, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan‘ın 2035‘e kadar 80 milyar dolarlık yatırımla toplam kurulu gücü 120 bin megavatın üzerine taşıma hedefinin altını çizdi.
Geçen yıl yaklaşık 8.300 megavat yeni rüzgar ve güneş enerjisi kapasitesinin devreye alındığını belirten Bayraktar, 31. BM İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi Taraflar Konferansı (COP31) öncesinde daha iddialı hedeflerin açıklanması için hazırlıkların sürdüğünü ifade etti. Enerji güvenliği anlayışının elektrikleşme ekseninde yeniden şekillendiğini vurgulayan Bakan, önümüzdeki aylarda kamuoyuyla paylaşılacak yeni programla daha dirençli, esnek ve dijitalleşen bir enerji altyapısı hedeflendiğini söyledi.
Yenilenebilir Enerji Kaynak Alanı (YEKA) yarışmalarının büyük önem taşıdığını belirten Bayraktar, geçen yıl toplam 3.800 megavat YEKA yarışmasının tamamlandığını hatırlattı. Bu yıl ise COP31 öncesinde, eylül veya ekim aylarında güneş ve rüzgar enerjisi alanında en az 2.000 megavatlık YEKA yarışmasının sonuçlandırılması hedefleniyor. Hükümetlerarası anlaşmalarla da rekabetçi fiyatlarla projeler geliştirildiği bilgisini veren Bakan, Suudi Arabistan ile yapılan anlaşma kapsamında Sivas ve Karaman Taşeli‘nde ilk etapta 1.000’er megavatlık güneş enerjisi santrallerinin kurulacağını duyurdu. Bu projelerin, Türkiye’deki siyasi ve ekonomik istikrara olan güveni gösterdiğini ve yaklaşık 2 milyar dolarlık dış yatırım anlamına geldiğini ekledi.
Sanayicilerin öz tüketim amaçlı güneş enerjisi yatırımlarının da teşvik edildiğini belirten Bayraktar, ocak ayında 3.500 megavatlık kapasite tahsisi için ilana çıkıldığını ve bu sürecin kısa sürede tamamlanacağını belirtti. Depolamalı enerji projeleri için de çalışmaların devam ettiğini sözlerine ekledi.
YEKA modelinin yerli üretimi destekleyecek şekilde tasarlandığını vurgulayan Bakan, türbin ve panellerde asgari yerlilik şartı arandığını açıkladı. Bu sayede 2014’te sektörde sadece 27 olan imalatçı sayısının yaklaşık 500’e çıktığı ve ana ekipman imalatçıları ile alt tedarikçilerle birlikte 50.000 kişiye istihdam sağlandığı bilgisini paylaştı. Güneş santrali aksamlarında %75, rüzgar santrali kule, kanat ve jeneratörlerinde ise %70‘in üzerinde yerlilik seviyelerine ulaşıldığı kaydedildi. 2014’ten bugüne kadar yenilenebilir enerji santrallerine yaklaşık 41 milyar liralık yerli katkı bedeli desteği verildiği ifade edildi.
Kalyon PV’nin TOPCONPlus teknolojisiyle üretim yapacak yeni tesisinde yüksek verimli yeni nesil güneş hücresi ve panel üretileceğini belirten Bakan, bu teknolojinin aynı alandan daha fazla elektrik üretilmesini sağlayarak verimlilik artışı ve maliyet düşüşü anlamına geldiğini söyledi. Bu yatırım ile 1,1 gigavatlık yeni kapasitenin devreye alınacağı ve toplamda tesisin 2,1 gigavatlık hücre üretim kapasitesine ulaşacağı bilgisini verdi. Bu durumun, Türkiye‘nin yüksek katma değerli üretim kabiliyetinin geldiği noktayı gösterdiğini vurguladı.
Açılış töreninde konuşan Yakup Canbolat, enerji arz güvenliğini güçlendiren ve sanayi altyapısını geliştiren yatırımların önemine değinirken, Cemal Kalyoncu ise Kalyon PV’nin Avrupa’daki ilk ve dünyadaki sayılı üretim merkezlerinden biri olduğunu belirtti. Yeni yatırımla 55 milyon dolarlık bir bütçeyle Kalyon PV’nin toplam yerli güneş hücresi üretim kapasitesinin 2,1 gigavat seviyesine çıktığını duyurdu.
- Son 13 yılda güneş enerjisinde 26.478 megavat kurulu güce ulaşıldı.
- Güneş enerjisi, bu yıl sonunda toplam kurulu güçte zirveye çıkacak.
- Yenilenebilir enerji kurulu gücünde Avrupa’da ilk 5, dünyada 11. sırada yer alınıyor.
- 2035’e kadar 80 milyar dolarlık yatırımla kurulu güç 120 bin megavat üzerine çıkacak.
- Geçen yıl 8.300 megavat yeni rüzgar ve güneş enerjisi kapasitesi devreye alındı.
- Suudi Arabistan ile Sivas ve Karaman Taşeli‘nde 1.000’er megavatlık güneş santralleri kurulacak.
- YEKA modelinde yerlilik oranı, güneş santrallerinde %75, rüzgar santrallerinde ise %70‘in üzerinde.
- Kalyon PV’nin yerli güneş hücresi üretim kapasitesi 2,1 gigavat seviyesine ulaştı.
Finans Hattı Yorum:
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar‘ın açıklamaları, Türkiye‘nin yenilenebilir enerji alanındaki stratejik ilerlemesini ve küresel ölçekteki artan rekabet gücünü net bir şekilde ortaya koyuyor. Özellikle Avrupa’da ilk 5’te yer alması, Türkiye‘nin enerji dönüşümündeki kararlılığını ve bu alana yapılan yatırımların somut sonuçlarını gösteriyor. Güneş enerjisinin toplam kurulu güçteki liderliğe yükselmesi, hem enerji bağımsızlığı hem de karbon emisyonlarının azaltılması açısından kritik bir kilometre taşıdır. Bu gelişmeler, uluslararası yatırımcılar için Türkiye‘nin enerji sektörünü cazip bir alan haline getirirken, uzun vadeli enerji güvenliği ve sürdürülebilirlik hedeflerine ulaşmada da önemli birer gösterge niteliğindedir.
Yatırımcılar açısından bakıldığında, Türkiye‘nin yenilenebilir enerji politikaları ve teşvik mekanizmaları, sektöre olan ilgiyi artırmaya devam ediyor. Yerli üretim oranlarının yükseltilmesine yönelik politikalar ve YEKA gibi ihalelerin düzenli olarak yapılması, sektördeki yerli ve yabancı oyuncular için öngörülebilir bir yatırım ortamı sunuyor. Suudi Arabistan ile yapılan hükümetlerarası anlaşma gibi büyük ölçekli projeler, hem teknoloji transferini sağlayacak hem de cari açığın azaltılmasına katkıda bulunacaktır. Bu tür adımlar, sektördeki genel yatırımcı güvenini pekiştirirken, aynı zamanda daha yeşil ve sürdürülebilir bir ekonomiye geçiş sürecini hızlandırmaktadır.
Önümüzdeki dönemde yatırımcıların dikkat etmesi gereken en önemli unsurlardan biri, COP31 öncesinde açıklanacak olan yeni hedefler ve bu hedeflere ulaşmak için atılacak somut adımlar olacaktır. Özellikle YEKA yarışmalarının takvimi ve büyüklüğü, sektördeki kapasite artış hızını ve rekabetçi fiyatlandırma dinamiklerini belirleyecektir. Ayrıca, depolamalı enerji projeleri ile ilgili gelişmeler, yenilenebilir kaynakların kesintili doğasının getirdiği zorlukların aşılmasında kritik rol oynayacaktır. Bakanlığın kamuoyuyla paylaşacağı “merkezinde elektrikleşme olan yeni enerji mimarisi” programı, sektörün geleceğine dair daha net bir yol haritası çizecektir.
