Citi araştırma ekibi tarafından yayımlanan son raporda son açıklanan verilere göre Türkiye ekonomisinin durumu değerlendirildi.
Raporda TCMB’nin net yabancı varlık pozisyonundaki önemli iyileşme ve geleneksel olmayan düzenleyici tedbirlerin aşamalı olarak kaldırılmasına yönelik devam eden çabaların, Türk varlıklarına yönelik yatırımcı iştahını desteklemek için olumlu sinyaller olarak görüldüğü belirtildi. Bunun yanında politika yapıcıların karmaşık bir dezenflasyon süreci ve zorlu dış ayarlamalarla karşı karşıya olduğu üzerinde duruldu.
Ortak görüşün ise TCMB’nin tahminlerine kıyasla daha yavaş bir dezenflasyon patikasına ve GSYİH’nin %5’inin üzerinde öngörülen bütçe açığının işaret ettiği nispeten genişlemeci bir mali duruşa işaret ettiği yönünde olduğu düşünülüyor.
Citi analistleri, Türkiye ekonomisinde mevcut olumlu ivmenin sürdürülebilmesi için, enflasyon beklentilerini yeniden çıpalamaya odaklanan temkinli bir para politikası ve yalnızca vergi artışlarına dayanmak yerine kapsamlı ve ayrıntılı bir ön paketle desteklenen inandırıcı bir mali konsolidasyonun şart olduğuna vurgu yaptı.
Yılın ilk beş ayında önemli iyileşme
Türkiye’de Mayıs ayında cari işlemler açığı 1,24 milyar dolar ile konsensüs tahmininin altında ancak iyimser tahminin biraz üzerinde gerçekleşti. Analistler ise bu sapmanın temel olarak birincil ve ikincil gelir dengelerinin tahminlerinden daha zayıf olmasından kaynaklandığını belirtti. Geçen yılın aynı dönemine göre kıyaslandığında, Mayıs ayında turizm gelirlerindeki artışa bağlı olarak mal dengesinde daha dar bir açık ve birincil gelir dengesinde daha geniş bir açık olduğuna işaret edildi.
Sonuç olarak yılın ilk 5 ayında cari açık 17,6 milyar dolar ile 2023’ün aynı döneminde görülen açığa göre (37,4 milyar dolar) önemli ölçüde azaldı. Kaydedilen 19,8 milyar dolarlık iyileşmenin çekirdek dengedeki daha güçlü bir fazla (6,6 milyar dolar) ile enerji (5,3 milyar dolar) ve altın (8 milyar dolar) dengelerindeki daha düşük bir açıktan kaynaklandığı belirtildi.
Diğer yandan analistler, güçlü mali teşvikler ve diğer faktörlere rağmen, cari işlemler uyumunun hızının arzu edilenden daha yavaş olduğuna vurgu yaptı. Bununla birlikte, enerji fiyatlarındaki düşüş ve altın ithalatındaki normalleşmenin yardımıyla cari açığın yıl sonunda GSYİH’nin %1’inin biraz üzerine gerilemesi beklentisi paylaşıldı.
Sermaye ve finans hesabı gelişmelerine ilişkin önemli noktalar
İlk beş aydaki sermaye ve finans hesabı gelişmelerine ilişkin önemli noktalar ise şu şekilde sıralandı:
- 1,5 milyar dolar olan doğrudan yabancı yatırım girişleri (net) 2023’ün aynı dönemine (2,1 milyar dolar) kıyasla daha düşüktür.
- Portföy girişleri (11,5 milyar dolar) ise geçen yılın aynı dönemine kıyasla (-2,9 milyar dolar) önemli ölçüde daha yüksektir.
- 2023 yılının aynı dönemindeki 15,9 milyar dolara kıyasla net 9,5 milyar dolar olarak gerçekleşen diğer yatırımlar, büyük ölçüde TCMB’nin geçen yılın aynı döneminde diğer merkez bankalarıyla gerçekleştirdiği swap/depo işlemlerinden kaynaklanmaktadır.
- Hata ve noksan negatif 12,4 milyar dolar olarak gerçekleşirken, tanımlanamayan girişler Mayıs ayında pozitife dönerek 4,5 milyar dolara ulaşmıştır.
- Mayıs ayındaki 17,6 milyar dolarlık belirgin artışa rağmen, uluslararası rezervler yılın ilk beş ayında 7,5 milyar dolar azalmıştır.
