Mersin’den Katma Değerli Yerli Ürün Hamlesi
Mersin’de tarımsal üretimin bilimsel altyapısını güçlendiren Alata Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü, geliştirdiği yerli çeşitler ve yenilikçi projelerle hem verimi artırmayı hem de tarımda sürdürülebilirliği desteklemeyi hedefliyor. Enstitü Müdürü Dr. Nihal Denli, bu çalışmalarla hem iç pazarda hem de ihracatta rekabet gücünü yükseltmeyi amaçladıklarını belirtti.
Stratejik Rol ve Bölgesel Potansiyel
Dr. Nihal Denli, enstitünün Mersin tarımının gelişiminde stratejik bir rol üstlendiğini vurgulayarak, bilimsel bilginin üretimi ve sahaya aktarılmasının önemine değindi. Özellikle meyvecilik ve bağcılık alanındaki çalışmaların bölgenin üretim potansiyelini artırdığını ve sürdürülebilir tarım uygulamalarına katkı sağladığını ifade etti. Bölgeye uygun, yüksek verimli ve kaliteli çeşitlerin geliştirilmesinin en önemli katkılardan biri olduğunu belirten Denli, turunçgiller, kayısı, muz, keçiboynuzu, dikenli incir ve mandarin gibi birçok üründe yürütülen ıslah ve adaptasyon çalışmalarıyla nitelikli çeşitlerin üreticiye sunulduğunu kaydetti.
Öne Çıkan Projeler ve Tescil Edilen Çeşitler
Enstitünün son yıllardaki projeleri ve bölge ekonomisine katkıları hakkında bilgi veren Dr. Nihal Denli, nar seleksiyonunun ilk başlatıldığı kuruluş olarak 13 çeşit nar tescil ettirdiklerini açıkladı. Muz çeşitleri arasında Erdemli, Alata Azman, Grand Nain, Bodur Cavendish, Alata Pınarı, Ufukbey, Şire, Muzur, Uzman, Altın Bodur ve Altın Yalçın‘ın yer aldığını belirtti. Zeytin alanında ise Çelebi (Silifke) ve Silifke Yağlık çeşitlerinin tescil kayıtlarının yapıldığını söyledi. Yapılan ıslah çalışmaları sonucunda elde edilen 12 adet kabak saf hattı, 2 adet karpuz çeşit adayı, 2 adet standart biber çeşidi, 73 adet biber saf hattı, 3 adet muz çeşidi ve 3 adet çekirdeksiz limon çeşidinin özel sektöre devredildiği bilgisini paylaştı. Silifke ilçesinde yabani menengiç ağaçlıklarının antepfıstığı ile aşılanması sayesinde antepfıstığı tarımının yaygınlaştığına ve yörede aşılanan yaklaşık 79.500 adet ağaçtan 615 ton civarında ürün alındığına dikkat çekti. 2023 yılında 7 adet yeni muz çeşidinin tescil ettirildiğini de ekledi.
Kuzugöbeği Mantarı: Yüksek Katma Değerli Ürün
Kuzugöbeği mantarının Mersin ve Türkiye için yüksek katma değerli ve ihracat potansiyeli güçlü bir ürün olduğunu vurgulayan Denli, Mersin’in iklim avantajı, seracılık altyapısı ve teknik birikimi sayesinde kontrollü üretimin mümkün olduğunu belirtti. Ürünün hem taze hem kurutulmuş olarak iç pazarda ve ihracatta talep görmesinin önemli bir avantaj sağladığını ifade etti. Enstitüde 2021’de başlayan çalışmalarda, 2025–2026 döneminde özellikle Morchella importuna türüne ait bir izolatta dekara yaklaşık 950 kg verime ulaşıldığını açıkladı. Verim kayıplarında misel yaşlanması, hastalıklar ve sera koşullarının etkili olduğunun belirlendiğini, bu nedenle her yıl yeni spor izolasyonu ve uygun üretim koşullarının geliştirilmesine odaklanıldığını sözlerine ekledi.
Finans Hattı Yorum:
Alata Bahçe Kültürleri Araştırma Enstitüsü‘nün yerli ve katma değerli ürünlere yönelik çalışmaları, Türkiye tarım sektöründe önemli bir dönüşüm potansiyeli taşıyor. Özellikle yüksek verimli ve hastalıklara dayanıklı çeşitlerin geliştirilmesi, hem üreticinin gelirini artıracak hem de uluslararası pazarda rekabet gücünü yükseltecektir. Mersin gibi tarımsal potansiyeli yüksek bir bölgede yapılan bu tür bilimsel ve yenilikçi çalışmaların yaygınlaştırılması, ülke ekonomisine önemli katkılar sağlayacaktır. Kuzugöbeği mantarı gibi yüksek katma değerli ürünlerin kontrollü üretimi ve ihracatı, çiftçiler için yeni gelir kapıları açarken, Türkiye’nin tarımsal ürün çeşitliliğini de zenginleştirecektir. Bu gelişmeler, tarımsal inovasyonun ve yerli üretim stratejilerinin önemini bir kez daha gözler önüne sermektedir.
